Hogeschool van Amsterdam

Kenniscentrum Onderwijs en Opvoeding

Afscheidslezing van Ed van den Berg beschikbaar

9 dec 2016 17:16 | Kenniscentrum Onderwijs en Opvoeding

Onder overweldigende belangstelling heeft Ed van den Berg zijn afscheidscollege gehouden als lector Wetenschap en Techniekonderwijs. Er was veel vraag naar zijn last lecture; deze is nu beschikbaar.

Lessen voor lerarenopleiding en onderwijspraktijk

De theorie-praktijk kloof is berucht in het onderwijs. Theorie moet vaak nog verregaand worden aangepast aan de eigen onderwijsomstandigheden van de docent, zeg maar aan de lokale onderwijsecologie. Aan de andere kant zit er veel vakdidactische en praktijkkennis opgesloten in het hoofd van docenten, tacit knowledge, onzichtbaar voor studenten in lerarenopleiding. Wat nu als je die theorie deels gaat genereren in de eigen klassen van docenten en leraren in opleiding? Dan wordt de theorie-praktijk kloof kleiner, kan tacit knowledge mogelijk expliciet en zichtbaar worden, en wordt er een fundament gelegd voor blijvend leren van de eigen leservaring.

Er zijn activiteiten in lerarenopleiding en in de school die sterk kunnen bijdragen tot de vakdidactische kennis van leraren doordat die activiteiten zelf vakdidactische kennis genereren binnen de eigen klassen. En die kennis is dan al deels aangepast aan de onderwijsecologie van eigen school en leerlingen, een kleinere kloof dus. In dit boekje beschrijf en illustreer ik vijf generieke activiteiten die mijn collega’s en ik jarenlang in verschillende vormen hebben toegepast in lerarenopleiding en nascholing in Indonesië, de Filipijnen, en Nederland zowel met betrekking tot begripsleren als leren onderzoeken in basisschool en voortgezet onderwijs. In de praktijk droegen deze activiteiten inderdaad bij tot vakdidactische kennis en motivatie in lerarenopleiding en nascholing. intensieve begeleiding is belangrijk, o.a. om de ruwe kennis gegenereerd uit de leservaring van studenten expliciet te maken en te structureren. Bij dit in de praktijk leren van vakdidactiek kan gebruik worden gemaakt van ideeën van Grossman et al (2009) over praktijken in lerarenopleiding, van Van Merriënboer et al (2002) over het leren van complexe vaardigheden, en van Zeichner et al (2010) over hybrid spaces waarin studenten, leraren, en opleiders samen werken
aan onderwijsontwikkeling.

Hieronder kunt u zijn afscheidslezing downloaden.