Hogeschool van Amsterdam

Kenniscentrum Techniek

Droogte en wateroverlast voorkomen doe je zo

Hoe kan infiltrerende bestrating langdurig bijdragen aan een klimaatbestendige stad?

15 sep 2020 00:00 | Urban Technology

Mede door de droogte van de laatste jaren is infiltrerende bestrating weer een belangrijk aandachtspunt geworden bij gemeenten. Zulke bestrating laat namelijk niet alleen regenwater beter in de grond zakken, onder de weg kan het water ook worden vastgehouden voor drogere perioden. Dat kent wel een belangrijke uitdaging: onderhoud. “Beter onderhouden infiltrerende bestrating helpt klimaatdoelstellingen te behalen”, aldus Jeroen Kluck, lector Water in en om de stad aan de Hogeschool van Amsterdam.

Veel gemeenten willen met name weten hoe je voorkomt dat infiltrerende bestrating op termijn dichtslibt. De bestrating moet namelijk regelmatig vrijgemaakt worden van onkruid, afval en bladeren om goed haar werk te blijven doen. “Dat bewijzen de oude infiltrerende bestrating ook”, concludeert Ted Veldkamp, onderzoeker en projectleider van onderzoeksproject De infiltrerende stad. “Wat je vaak ziet: locaties met lage infiltratiecapaciteit (hoeveel millimeter water er per uur de grond ingaat) hebben veelal te maken met verkeerde keuzes in beheer en onderhoud. Dat liet voor ons het belang zien van een betere langetermijnstrategie.”

Testen van beheer en onderhoud

“Wij testen het verschil in effect van reguliere en grondige reiniging”, gaat Veldkamp verder. “Denk bij reguliere reiniging aan periodiek vegen en bij grondige reiniging aan regelmatig gebruik van een hogedrukspuit of ZOAB cleaner (wegdekreiniger). Uit onze analyses blijkt dat de laatste twee methodes voor meer dan tien keer zoveel infiltratiecapaciteit zorgen en een langdurige werking van het systeem opleveren.”

Opbouw infiltrerende bestrating Marineterrein, Amsterdam

Tool voor waardebepaling

De overstap van reguliere reiniging naar grondige reiniging met bijvoorbeeld een ZOAB cleaner, zorgt wel voor meer werk en kosten. Maar is dat ook zo op de lange termijn? Met behulp van een eigen ontworpen mkba-tool (maatschappelijk kosten baten analyse) vergelijkt het onderzoeksteam diverse scenario’s om tot de meest kosteneffectieve aanpak te komen. Door te variëren met specifieke kenmerken, zoals methode onderhoud, deel of gehele straat infiltreren, omgevingsfactoren, mogelijke schadekosten, biedt de tool nieuwe inzichten.

“Daaruit blijkt dat infiltrerende bestrating, mits grondig gereinigd, maar liefst 20-30 jaar mee kan”, concludeert Veldkamp. Dat trekt de kosten op de lange termijn recht vergeleken met traditionele bestrating. Dit komt door onder andere verminderde schadekosten, hergebruik van groen water en het wegvallen van rioolkosten. “En daarnaast van belangrijke waarde”, voegt Kluck toe, “het maakt steden klimaatbestendig!”

Budget voor onderhoud en samenwerken

Veldkamp: “Onze grootschalige testen en de adviesrapporten zijn een begin, maar uiteindelijk moet er langdurig worden getest om het verloop van effectiviteit van de infiltratie te meten. Er moet dus niet alleen budget vrijgemaakt worden voor ontwerp en aanleg, maar ook voor goed onderhoud. En alles wat daarbij komt kijken: personeel, wie is waar verantwoordelijk voor. Daarom doen we workshops en andere sessies met gemeenten, mkb’ers en wegbeheerders, om hen wegwijs te maken in toekomstige aanpak en investering. Wegbeheerders moeten bijvoorbeeld nieuwe richtlijnen krijgen voor hoe ze de infiltrerende bestrating het beste kunnen onderhouden. Dit alles kost tijd en energie, maar alleen dan kan infiltrerende bestrating goed werken.”

De week van De infiltrerende stad

Hoe gaan we droogte en wateroverlast tegen? Tijdens De week van De infiltrerende stad van 14 t/m 18 september kom je hier meer over te weten. Van interviews tot praktijkproeven, de hele week staat in teken van infiltrerende bestrating om steden klimaatbestendig te maken.

De andere artikelen:

'De stad als spons' door infiltrerende bestrating
Studenten zetten straten onder water

Project: De infiltrerende stad
Lectoraat: Water in en om de stad