Hogeschool van Amsterdam

Het land van verlangen

3 nov 2011 14:09 | Afdeling Communicatie
2 november 2011, door Jet Bussemaker

Terwijl ik met een half oog de discussie over Mauro volg tijdens het CDA-congres, lees ik het boek dat Nico Keuning, docent bij Economie en Management aan de Hogeschool van Amsterdam, schreef over de levensverhalen van allochtone hbo-studenten en dat ik komende week in ontvangst mag nemen. Het boek 'Het land van verlangen' bevat indringende levensverhalen van jonge mensen. Ze zijn wat ouder dan Mauro, studeren of zijn net afgestudeerd aan de hogeschool, maar delen met hem een leven in twee culturen.

Ingrijpende verhalen

Het gaat over Nandini, het jongste meisje uit een gezin van vier kinderen. Geboren in 1986 in de Amsterdamse Dapperbuurt, wordt ze na groep 5 door haar ouders naar New Delhi in India gestuurd waar ze op een kostschool wordt geplaatst. Het is een cultuurschok, ze is absoluut niet gewend aan de autoritaire manier waarop wordt lesgegeven, inclusief het schooluniform en het slaan met hand, stok en liniaal. Niemand begrijpt iets van haar Nederlandse achtergrond, en ze mist aansluiting bij leeftijdgenoten. Als ze op haar dertiende terug komt in Nederland voelt ze zich daar ook onbegrepen. Het certificaat van de school in New Delhi sluit niet aan bij het Amsterdamse onderwijssysteem, en ze wordt overal afgewezen. Ze komt in een klas tussen politieke vluchtelingen die geen woord Nederlands spreken. Ze zit als outcast in haar geboortestad op school. Uiteindelijk komt ze terecht op een regulier lyceum, en studeert Commerciële Economie aan de Hogeschool van Amsterdam. Dankzij inzet, intelligentie en doorzettingsvermogen rondt ze de studie in korte tijd af. Ze heeft ook nu nog te maken met cultuurverschillen, bijvoorbeeld omdat haar vader nog steeds een goede partij voor haar zoekt in India, maar zij is zelf vastbesloten in Nederland te blijven en een bijdrage te leveren aan de Nederlandse samenleving.

Dit is maar een van de verhalen die Keuning heeft opgetekend. Het zijn mensen met unieke achtergronden. De een is geboren in Marokko, en met ouders op tienjarige leeftijd naar Nederland gekomen, de ander hier geboren en een tijd teruggeweest naar het land van haar ouders, en weer een derde is als vluchteling naar Nederland gekomen en heeft met behulp van een studievisum de kans gekregen hoger onderwijs te volgen. Net als Mauro hebben ze hun eigen ervaringen en emoties, maar ze hebben ook iets dat ze delen: het land van verlangen waar ze hun plek hebben gevonden en waaraan ze ook in de toekomst een bijdrage willen leveren.

Culturele verrijking

Dat is een wereld die aan de Amsterdamse Hogeschool al lang niet meer uitzonderlijk is. Amsterdam heeft zo'n 750.000 inwoners, en 50 % daarvan bestaat uit allochtonen. Die verhouding is terug te vinden op de hogeschool. Zo'n 26 % van onze studenten is allochtoon, en de hogeschool zelf kent zo'n 140 nationaliteiten. Dat levert een verrijking voor zowel studenten als docenten op. Culturele ervaringen worden gemakkelijk uitgewisseld, en het stimuleert studenten zich te verplaatsen in de situatie van anderen, en daarbij problemen van diverse perspectieven te analyseren. Internationale ervaring kan men opdoen, cruciaal voor hoger onderwijs, binnen de school en nabije omgeving, en is niet iets uit een ver buitenland. Het levert soms ook problemen op. Zo hadden we een half jaar geleden een docent die na een reis naar Mekka vrouwelijke collega's geen hand meer wilde geven. Er zijn studenten met taalproblemen, dat zich uit in gebrekkig Nederlands, en studenten met ouders die proberen al te ambitieuze kinderen, vooral als het om dochters gaat, af te remmen en bijvoorbeeld post achterhouden. De tegenstellingen van de grootstedelijke omgeving komen ook in de hogeschool samen: talenkennis en taalproblemen, cultuurverrijking en cultuurbotsingen, geloven en niet geloven.

Emancipatiemotor van Amsterdam

De groep studenten vormt in de woorden van Keuning een collectief van talentvolle, ambitieuze, gemotiveerde en moedige studenten die aan de weg timmeren, van zich doen spreken en van zich willen laten horen. Zij zullen later een onmisbare rol vervullen in de aanpak van complexe grootstedelijke problemen in een vaak cultureel diverse, kosmopolitische omgeving; als leraar, technicus, econoom of verpleegkundige. Zij maken dat de hogeschool de emancipatiemotor van Amsterdam is.

Tijd voor een humaan asiel en migratiebeleid

Ik ben blij dat we die studenten bij de Hogeschool hebben. Ik ben ook trots op de inzet en het doorzettingsvermogen van deze studenten. Het is niet zozeer op grond van barmhartigheid en medeleven dat ik vind dat ze een plek verdienen. Ze hebben er vooral zelf keihard voor geknokt en wij hebben ze simpelweg ook ontzettend hard nodig in de samenleving van morgen. Zo'n plek zou ik Mauro ook graag gunnen. Straks wordt Mauro naar huis gestuurd en moeten we vervolgens niet geïntegreerde, niet in Nederland geschoolde verpleegkundigen en technici uit andere landen halen, omdat er in Nederland tekorten zijn. Het wordt tijd dergelijke contradicties aan te pakken, en een humaan asiel en migratiebeleid te verbinden met de noodzakelijke kenniseconomie.