Hogeschool van Amsterdam

Amsterdams Kenniscentrum voor Maatschappelijke Innovatie

Omgeving bepaalt legitimiteit community development

13 jul 2016 11:02 | AKMI

De manier waarop opbouwwerkers mandaat creëren voor hun werk is sterk contextafhankelijk. Dat blijkt uit onderzoek waar docent Community Development Jeroen Gradener 6 juli op promoveerde. Met zijn onderzoek biedt Gradener inzicht in de black box van de professionele praktijk: het verwerven van legitimiteit door veranderprofessionals. 'Doorgaans richten we ons op de effectiviteit van hulpverlening, maar daaraan vooraf gaat de vraag hoe je er als professional überhaupt in slaagt mandaat te krijgen voor je werk.'

Wereldwijd actief

De praktijk van community development, waarbij hulpverleners mensen op basis van gemeenschappelijkheid samenbrengen om positieve verandering te initiëren, wordt tegenwoordig met argusogen bekeken. Kunnen de door de overheid bekostigde professionals wel integer in verweer komen tegen de status quo? En horen zij eigenlijk wel bij te dragen aan de huidige participatiesamenleving die de rekening voor de economische crisis als bezuinigingen bij zwakke buurten neerlegt? Gradener: 'Ondanks deze legitieme vragen zijn wereldwijd ‘community developers’ actief. Blijkbaar slagen ze er dus in hun werk te doen. Hoe doen ze dat, vroeg ik me af.'

Bouwstenen beroepslegitimiteit

Om een antwoord op die vraag te vinden deed Gradener veldonderzoek in het Amsterdamse Bos en Lommer, Soweto in Johannesburg en in Chelsea nabij Boston. Hij keek mee, interviewde professionals, organiseerde focusgroepen en ontdekte zo hoe divers en contextafhankelijk de bouwstenen van beroepslegitimiteit zijn.

Erkenning door gemeenschap

In de Nederlandse grote steden hechten opbouwwerkers er bijvoorbeeld belang aan bij het eerste contact als professional te worden erkend door de gemeenschap. Vervolgens beschouwen ze het ontstaan van zeggenschap bij bewoners over de verandering als een belangrijk teken van legitimiteit. De derde bouwsteen is het inbedden van het veranderverlangen in bestaande buurtinfrastructuur, zoals inspraakorganen en netwerken. En ten slotte voelen de community developers zich erkend als ze aangesproken worden op hun expertise van de buurt.

Weinig vakanties

Gradener besteedde vijf jaar aan het promotieonderzoek. 'Dat zijn vijf jaar waarin ik weinig weekenden en vakanties had, omdat ik ieder vrij moment aan mijn onderzoek besteedde. En dan nog is het alleen gelukt dankzij collega's en leidinggevenden die mij hebben ontzien en werk hebben overgenomen.'

Vaardigheden beroepspraktijk

Gradener denkt dat zijn bevindingen kunnen bijdragen aan de vakinhoudelijke kennis die hij overbrengt aan studenten CMV. 'Ik bied hen handvatten om legitimiteit te creëren en om daarop te reflecteren. Daarnaast kan ik onderzoekservaring overbrengen op masterstudenten die ik begeleid: Hoe zet je ingewikkelde, ongearticuleerde problemen om in concrete onderzoeksvragen? Hoe positioneer je je als wetenschapper binnen de hulpverlening? Dat zijn waardevolle vaardigheden voor onderzoek in de beroepspraktijk.'

Interview door Marieke Buijs.

Neem voor vragen contact op met Jeroen Gradener.