Hogeschool van Amsterdam

Urban Technology

Stad kleurt rood op de hittekaart

Onderzoek van HvA toont nut en mogelijkheden van hittekaarten voor toekomstige inrichting van steden

28 mei 2020 00:00 | Urban Technology

Het bestuur van gemeenten en steden staat voor de grote opgave de stad tijdens hete zomers prettig en leefbaar te maken. Hittekaarten vormen daarbij een handig hulpmiddel en geven aan waar het in de stad heet is en waar het juist koel blijft. Daarmee maken de kaarten inzichtelijk waar hittemaatregelen precies effect hebben. Wat hittekaarten kunnen betekenen voor stadsbestuur was één van de drie kernvragen in het onderzoeksproject Hittebestendige stad van de Hogeschool van Amsterdam (HvA).

‘Mijn hele gemeente kleurt dieprood op de hittekaart! Hoe erg is dat eigenlijk?’ Dit is een vaak gestelde vraag die hittekaarten oproepen bij gemeenten. Daarbij zijn er zo veel typen hittekaarten in omloop dat daardoor verwarring ontstaat. Hoe vind je je als gemeente een weg door dit hittekaartenoerwoud? 

Welke hittekaart is geschikt?

Het onderzoek binnen project De Hittebestendige Stad naar de hittekaarten wijst uit dat de gevolgen van hitte niet eenduidig aan te geven zijn op één kaart, omdat de gevolgen van hitte erg divers zijn  – van een toename van stergevallen en ziekenhuisopnames, tot kapot wegdek en een afname van de waterkwaliteit. Ook kan het doel wat gemeenten willen bereiken met een hittekaart erg verschillen. Denk bijvoorbeeld aan: bewustzijn of urgentie vergroten, locaties vaststellen die meeste prioriteit hebben of monitoren door de tijd. De onderzoekers raden gemeenten dan ook aan om eerst het doel waarvoor de hittekaart is bestemd vast te stellen alvorens daar een geschikte kaart bij te selecteren.

Ontwikkelen hittemaatregelen

Toch zijn hittekaarten zeker nuttig bij het ontwikkelen van hittemaatregelen. Zo geeft een afstand-tot-koelte kaart inzicht in hoeveel koele plekken een stad heeft en welke locatie het meest effectief is om er nog één te creëren. Een kwetsbaarheidskaart kan helpen om een prioritering in tijd en ruimte te maken. Dit maakt bijvoorbeeld direct zichtbaar waar een hoge kans op extreme temperaturen samenvalt met een hoge dichtheid van kwetsbaren. 

Doorontwikkeling in Cool Towns

Op dit moment werken we in het project Cool Towns met Europese regio’s en gemeenten aan het doorontwikkelen van de eerste generatie hittekaarten. De gegenereerde kaarten laten het warmteverloop in de stad gedurende de dag zien en de effecten op het wisselende gebruik  van de stad. Gekoppeld aan kwetsbare maatschappelijke en economische functies en programmering, biedt het meer inzicht waar de knelpunten precies zitten, op welk moment van de dag en voor wie. Het laat zien welke verkoelende maatregelen het effectiefst zijn om de toegankelijkheid van vitale stedelijke functies te borgen en de verblijfskwaliteit bij warme temperaturen vast te houden. Met andere woorden, de hittekaarten bieden inzicht in de impact van hittestress op de leefbaarheid van onze steden.

Voor meer informatie over het Cool Towns project zie bijvoorbeeld het interview met projectleider Gideon Spanjar voor het Vakblad Groen.

Week van De Hittebestendige Stad - 25 t/m 29 mei

Tijdens de Week van De Hittebestendige Stad van 25 t/m 29 mei kom je meer te weten over het tweejarig onderzoek De Hittebestendige Stad. Vanwege de huidige coronamaatregelen kan het geplande symposium op 10 juni niet doorgaan. Ter vervanging van het symposium vindt er een webinar plaats op vrijdag 29 mei. In aanloop naar het webinar wordt er gedurende een week aandacht besteed aan dit onderzoeksproject. 

Nieuws: Alle Hitteweek-artikelen

Eindpublicatie: De Hittebestendige Stad - Een koele kijk op de buitenruimte

Lectoraat: Water in en om de stad