Hogeschool van Amsterdam

Forensisch onderzoekers van de HvA onderzoeken broche uit WOII

27 jan 2020 11:01 | Afdeling Communicatie

Onderzoekers van Forensisch Onderzoek van de HvA kregen onlangs een interessant verzoek. Vanuit het Joods Cultureel Kwartier kwam de vraag of zij een broche wilden onderzoeken. De broche is afkomstig uit een joods massagraf in de Oekraine en is deze week nog te zien in het Nationaal Holocaust Museum in oprichting.

Omdat op de broche een opvallende roodkleurige plek zichtbaar was, ontstond de gedachte dat dit misschien bloed zou kunnen zijn. Daarop besloot de conservator van het museum de plek op de broche nader te laten onderzoeken door de HvA. Indien de plek inderdaad bloedsporen zou bevatten zou dat gevolgen kunnen hebben voor het tentoonstellen van dit object. Aan het tonen van een museaal voorwerp met menselijke resten kleven ethische bezwaren.


Uitgebreid onderzoek

Jeanine Joling en Dieter Pater voerden het uitgebreid onderzoek in het forensisch lab van de HvA op de Leeuwenburg uit. De rode kleur bleek niet veroorzaakt te worden door bloed. Uit vervolgonderzoek kwam naar voren dat het om ijzercorrosie ging, de broche was gemaakt van koper en zink. Hierna werd besloten de broche op te nemen in de tentoonstelling. Pater: "We vonden het een hele eer dat we een bijdrage konden leveren over de vraag die er bestond en dat er nu duidelijkheid is wat de bruin-rode vlek op de broche is. Het is een heel beladen object vanwege de verschrikkelijke massaexecuties die in het gebied hebben plaatsgevonden, en daarmee was het voor ons een beladen, maar vooral ook bijzonder onderzoek."

Herdenken

De broche kwam in 2017 in het bezit van de Amsterdamse filmmaker Willy Lindwer. Hij is de enige nabestaande van de joden van Delatyn in Oekraine. Iedere vijf jaar bezoekt hij die plaats om zijn familie te herdenken. Bij werkzaamheden bij het massagraf werden persoonlijke spullen zoals een poederdoos, een zakspiegeltje, kogels en de bewuste broche gevonden. De rabbijn ter plaatse vond dat deze naar de Amsterdamse filmmaker moesten gaan. Op de tentoonstelling over de familiegeschiedenis van Lindwer zijn de grafvondsten nog te zien tot 2 februari. Daarna sluit het museum zijn deuren om in 2022 te heropenen.

De tentoonstelling 'Kogels, verraad en brieven. Kroniek van een joodse familie' is nog tot en met 2 februari te zien in het Nationaal Holocaust Museum.

Accepteer de marketingcookies om deze video te zien

De werkzaamheden in het lab van Forensisch Onderzoek op de HvA