Hogeschool van Amsterdam

Wordt ons pakketje straks ondergronds afgeleverd?

24 feb 2016 15:00 | Afdeling Communicatie

Online shoppen wordt steeds populairder. Dit komt de leefbaarheid van de stad niet ten goede, want bestelbusjes stoten CO2 uit, bestellingen gaan retour en klanten zijn regelmatig niet thuis. HvA-student Logistics Engineering Lars Vreeswijk verkende een oplossing: pakketjes ondergronds laten afleveren via buizenpost. Geruisloos, vlug en uitstootvrij.

Tweedejaarsstudent Lars bracht voor het vak De Onderzoeker in kaart wat er allemaal mogelijk is op het gebied van ondergrondse pakketlevering. Hij voerde een literatuurstudie uit op basis van onderzoeken van hogescholen en universiteiten over het onderwerp. Daaruit blijkt dat ondergrondse buizenpost misschien nu niet top-of-mind is, maar wel degelijk uitkomst biedt in de toekomst. Lars’ blog hierover verscheen onder de meest gelezen stukken op Logistiek.nl.

Buizenpost in wereldsteden

Buizenpost onrealistisch? Een dergelijk ondergronds systeem ontstond al in de 19 e eeuw; wereldsteden als Parijs en Berlijn maakten toen gebruik van een pneumatisch postsysteem voor kleine pakketjes. Een systeem dat we in het klein kennen van ziekenhuizen, en warenhuizen die het geld in een buis ‘opsturen’.

Afbeelding van Londens 'pneumatic railway'

Niet zo heel lang geleden had Nederland nog plannen om zo’n ondergronds systeem daadwerkelijk in te voeren. In de jaren ’90 bestond het voornemen om 30% van het goederenvervoer in ons land ondergronds te laten plaatsvinden. Gemeenten hadden zelfs hun eigen ondergrondse logistieke systemen daarvoor ontworpen. Het plan is uiteindelijk afgeblazen, omdat men dacht dat de investering in bovengronds vervoer meer zou opleveren.

Maar dit was dan ook vóórdat het internet en online shoppen zo’n vlucht zouden nemen. Nu we steeds ouder worden, stijgt deze trend alleen maar, terwijl de schadelijke effecten voor het milieu moeten worden ingeperkt. De tijd is rijp om ondergrondse buizenpost opnieuw als oplossing in te zetten, betoogt Lars.

Laden en lossen veroorzaakt overlast in de stad

Pakket ophalen in het metrostation

Met ondergrondse buizenpost kunnen pakketten 24 uur per dag, zeven dagen per week worden geleverd. Lars beschrijft hoe zo’n systeem eruit zou zien: er moet daarvoor een ondergronds distributiecentrum bestaan. Van daaruit transporteren automatisch geleide voertuigen de pakketten naar een bepaald postcodegebied. De consument ontvangt een bericht op zijn smartphone en kan vervolgens in een ondergronds afhaalcentrum, bijvoorbeeld een metrostation, zijn pakket ophalen met behulp van een code.

Lars: ‘Met buizenpost valt bovendien logistieke winst te behalen voor de grote retourstromen. Zalando maakte een paar jaar geleden nog bekend dat 50% van de bestellingen wordt teruggestuurd. Al die vervoersstromen kunnen we ondergronds en uitstootvrij laten plaatsvinden.’

Student Logistics Engineering Lars Vreeswijk

Tegelijk aanleggen met riool

Buizenpost is dus mogelijk, maar niet huis-aan-huis. Lars: ‘Ik denk dat het zeker rendabel is in stedelijke gebieden. Ideaal zou zijn om het systeem tegelijk aan te leggen met het riool in gebieden die nog in aanbouw zijn. Het is in ieder geval een stap in de goede richting om de leefbaarheid in de stad terug te krijgen. Misschien is buizenpost wel de ultieme oplossing.’

Voor zijn paper baseerde Lars zich  onder andere op onderzoek dat momenteel naar ‘buizenpost’ wordt uitgevoerd door de Ruhr-Universität Bochum.

Kaart van het ondergrondse systeem van meer dan 400 km dat Parijs nog tot halverwege de 20ste eeuw gebruikte