Van ChatGPT-advies tot polarisatie: nieuwe lector HvA en Rathenau Instituut onderzoekt hoe ‘hybride realiteiten' ons leven veranderen

In ons dagelijks leven vervagen de grenzen tussen online en offline, tussen virtueel en fysiek. Onze leefwereld wordt steeds meer hybride: in de trein volgen we oorlogen via social media, op het schoolplein lopen online en offline interacties door elkaar, algoritmes sturen wat we zien en AI helpt keuzes maken. Vanuit die realiteit bundelen Hogeschool van Amsterdam (HvA) en het Rathenau Instituut hun krachten in het L.INT-lectoraat Hybride Realiteiten. Dit lectoraat richt zich op praktijkgericht onderzoek naar de impact van de toenemende verwevenheid van digitale media-technologieën en fysieke omgevingen.


Hoe beïnvloeden hybride realiteiten ons welzijn, sociale relaties en identiteitsvorming? Digitale technologieën, zoals sociale media, AI-agents en online communities lopen steeds meer door onze dagelijkse fysieke wereld heen. Binnen deze onderzoekslijn onderzoeken we hoe deze hybride omgevingen invloed hebben op mentaal welzijn, sociale relaties en identiteitsvorming. We werken hierbij samen met organisaties, zoals Offlimits en het Nederlands Jeugdinstituut en richten ons onder andere op jongeren, online sociale interacties en nieuwe vormen van mens-machine-relaties.

Hoe veranderen hybride realiteiten het mediavakgebied en de creatieve industrie? In de media- en creatieve sector lopen digitale en fysieke ervaringen steeds meer in elkaar over. Journalisten, makers, musea en evenementenorganisaties zoeken naar nieuwe manieren om publieken te bereiken en te betrekken. Binnen deze onderzoekslijn ontwikkelen we kennis en ontwerpmethoden voor verantwoorde innovatie in media en communicatie, bijvoorbeeld rond AI, immersieve technologie en hybride livebelevingen.

Wat betekent ‘hybridisering’ voor het publieke debat en de publieke ruimte? Digitale platforms spelen een steeds grotere rol in hoe mensen informatie delen, meningen vormen en met elkaar in debat gaan. In deze onderzoekslijn onderzoeken we hoe hybride informatiestromen, online communities en digitale platforms het publieke debat beïnvloeden en vormgeven aan onze publieke ruimte – en daarmee de democratische samenleving. We kijken daarbij ook naar vraagstukken rond desinformatie, polarisatie en de inrichting van digitale en fysieke publieke ruimtes. Het doel is om kennis te ontwikkelen die helpt om publieke waarden in een hybride samenleving te beschermen.
De grenzen tussen online en offline vervagen. Dit verandert hoe we cultuur beleven: onze belevingen zijn steeds meer hybride! Maar hoe speel je daarop in als maker, conceptontwikkelaar of organisator van events, exposities, media(formats), performances en installaties? Op 25 juni organiseren het bijzonder lectoraat Hybride Realiteiten en de Boekmanstichting samen een middag over hybride cultuurbeleving. We presenteren daar de nieuwste Boekman – #147 Online/Offline – en het Hybrid Experience Canvas – een wetenschappelijk onderbouwde praktische tool die makers, organisatoren en instellingen helpt bij het ontwerpen en evalueren van hybride publieksbelevingen.

Esther Hammelburg doet onderzoek naar media (technologieën) in onze samenleving. Ze is specifiek geïnteresseerd in hybridisering: de toenemende vervlechting van digitale media(technologieën) en fysieke omgevingen. Daarbij kijkt ze altijd naar wat dit betekent voor mens en maatschappij.
