Taalontwikkeling en Meertaligheid

Het nieuwe lectoraat Taalontwikkeling en Meertaligheid is gericht op het ontwikkelen van kennis en materialen die (toekomstige) leraren en pedagogen in staat stellen de (taal)ontwikkeling van kinderen en jongeren te stimuleren en daarbij alle talige bagage die zij meebrengen doelgericht te waarderen en benutten.

Goed ontwikkelde talige competenties zijn voor alle kinderen en jongeren essentieel om volwaardig deel te kunnen nemen aan de samenleving en op school. Hierbij gaat het om een degelijke beheersing van het Nederlands, maar om goed te kunnen functioneren in onze superdiverse, geglobaliseerde maatschappij zijn ook meertalige competenties nodig. Leraren en pedagogische professionals hebben de belangrijke opdracht kinderen en jongeren te ondersteunen in de ontwikkeling van deze (meer)talige competenties. Daarbij is het essentieel dat zij oog hebben voor en bewust voortbouwen op alle al aanwezige talige bagage: in een stad als Amsterdam groeit meer dan 60% van de kinderen en jongeren op met een andere taal dan of naast het Nederlands. Zowel om hun taalontwikkeling optimaal te stimuleren, als om de inclusie, participatie en leerkansen van deze meertalige leerders in brede zin te bevorderen, is het van belang hun kennis van deze talen te erkennen, benutten en ontwikkelen.

Onderwijs- en opvoedingsprofessionals voelen zich op dit moment vaak nog onvoldoende toegerust om hun handelen effectief af te stemmen op de behoeften en talenten van meertalige kinderen en jongeren. Het onderzoeksprogramma van het lectoraat richt zich daarom op de volgende drie (deels overlappende) vraagstukken:

  • Op welke wijze kan het onderwijs de (meer)talige competenties van kinderen en jongeren duurzaam verbeteren?
  • Hoe kan het onderwijs het potentieel van alle leerlingen (ongeacht hun taalachtergrond) valoriseren vanuit een bewuste focus op taal?
  • Hoe kunnen we (toekomstige) onderwijs- en opvoedingsprofessionals ondersteunen bij de ontwikkeling van de (meer)talige beroepscompetenties die zij nodig hebben om effectief te handelen in taaldiverse beroepscontexten?

Lector

Catherine van Beuningen is lector Taalontwikkeling en Meertaligheid. Samen met haar collega’s richt zij zich op een thema dat haar nauw aan het hart ligt én waarop momenteel grote uitdagingen liggen. Zo kunnen de huidige zorgen over de taalontwikkeling van kinderen en jongeren niet los gezien worden van de manier waarop taaldiversiteit benaderd wordt: voor andere thuistalen dan het Nederlands ontbreekt vaak waardering en de kennis van en in andere talen waarover kinderen en jongeren beschikken, wordt onvoldoende benut. Vanuit haar rol als lector initieert Catherine onderzoek rondom de vraag hoe leraren en pedagogen de (meer)talige repertoires van kinderen en jongeren effectief kunnen inzetten om zo hun cognitieve, talige en sociaal-emotionele ontwikkeling te stimuleren. Ook doet en begeleidt zij onderzoek naar effectieve methoden voor talenonderwijs en taaltoetsing.

Gepubliceerd door  Kenniscentrum Onderwijs en Opvoeding 16 februari 2024