Co-creatie in onderwijs: dezelfde uitdagingen, gedeelde oplossingen
Nieuws
Tijdens het Symposium Curriculum Co-creatie op de HvA bleek dat onderwijsinstellingen van vmbo tot en met wo tegen vergelijkbare uitdagingen aanlopen bij samen onderwijs ontwerpen met onderzoek- en praktijkpartners. Deelnemers herkenden elkaars vragen over het verdelen van rollen en verantwoordelijkheden, het écht meenemen van verschillende perspectieven, de ruimte om gezamenlijk te ontwerpen en de ondersteuning die teams, studenten en praktijkpartners daarbij nodig hebben.
Het ontwerpen van curricula wordt steeds complexer. Traditioneel waren lesgeven en ontwerpen van het onderwijs vooral individuele activiteiten. Tegenwoordig is dit steeds vaker teamwerk, waarbij docenten samenwerken met onderzoekers en praktijkpartners. Ook studenten zijn steeds vaker partners aan tafel. Het HvA-lectoraat Higher Education, Research and Innovation organiseerde daarom een symposium over bruggen bouwen tussen onderzoek, onderwijs en praktijk. Onderzoekers, docenten, studenten, praktijkpartners en andere betrokkenen uit heel het land kwamen naar Amsterdam om te verkennen hoe onderwijs samen kan worden vormgegeven.
Voorbeelden uit heel het onderwijsstelsel
Het programma toonde hoe breed curriculum co-creatie leeft. Sprekers deelden concrete werkwijzen en ervaringen uit het vmbo, mbo, hbo en wo. Na een opening door Arjan Vliegenthart, decaan van de faculteit Maatschappij & Recht, presenteerde Didi Griffioen, lector van HERI, inzichten uit een vijfjarig onderzoek naar curriculum co-creatie bij negen hbo-opleidingen. Elvira Folmer-Annevelink en Roel Grol (Hogeschool Arnhem & Nijmegen) lieten zien hoe je teams van leraren actief betrekt bij het herontwerpen van curriculumonderdelen in het vmbo. Als laatste spreker voor de pauze sprak Marije Bent (Aeres Hogeschool / Wageningen Universiteit ) over hoe je studenten en het werkveld meeneemt in curriculumontwerp en wat dat vraagt van adaptief onderwijs.
Gezamenlijk onderwijs ontwerpen is complex. Modellen en instrumenten werken alleen als ontwerpers ze doelgericht inzetten met docenten, studenten en onderzoekers. Vanuit onze onderzoekservaringen gaan we hiervoor professionaliseringsaanbod ontwikkelen.
Didi Griffioen
Lector HERI
Lessen ‘hacken’
Na de pauze deelde Bertram Loth (Rebuilding Education / Vrije Universiteit Amsterdam) hoe hij 'lessen hackt': onverwacht in lessen binnenkomen en studenten vragen hoe zij hun opleiding zouden vormgeven. HERI-onderzoekers Linda van Ooijen-van der Linden presenteerde het H2Learn-project, waarin mbo, hbo, wo en praktijkpartners gezamenlijk scholing ontwikkelen voor de transitie naar Groene Waterstof. Maria Custers (Fontys Hogeschool / Universiteit Twente) besprak de resultaten van een pilot met curriculum co-design, die inzicht gaf in wat docentontwikkelteams nodig hebben, en hoe je de teams kunt ondersteunen.
Dezelfde vragen, verschillende contexten
Wat opviel: ondanks uiteenlopende onderwijssectoren kwamen steeds dezelfde vragen terug. Hoe verdeel je rollen en verantwoordelijkheden? Hoe zorg je dat verschillende perspectieven echt worden meegenomen? Welke ruimte is er om samen te ontwerpen? En hoe ondersteun je teams, studenten en partners in zo'n proces?
Ook het publiek herkende deze vragen. De presentaties riepen veel gesprekken op over eigenaarschap, participatie, samenwerking en de rol van onderzoek in onderwijsontwikkeling.
Tjark Huizinga (Hogeschool Saxion), voorzitter van de divisie Curriculum van de Vereniging voor Onderwijs Research, sloot af met een reflectie op de hoofdlijnen van het symposium en plaatste de bijdragen in een breder curriculumperspectief.
Scholing voor curriculum co-creatie
Het lectoraat kijkt terug op een inspirerende bijeenkomst waarin onderzoek en onderwijspraktijk elkaar vonden rond curriculum co-creatie. De bijdragen lieten zien hoe veelzijdig het kan zijn, en hoe belangrijk het is om ruimte te maken voor verschillende perspectieven, rollen en vormen van samenwerking. In de komende periode ontwikkelt HERI verdere scholing voor curriculum co-creatieprocessen.
Bekijk hier de verschillende sprekers van het symposium terug
- Arjan Vliegenthart – Opening van het symposium (opent in nieuw venster)
- Didi Griffioen – Variabelen voor curriculum co-creatie op basis van 5 jaar onderzoek (opent in nieuw venster)
- Elvira Folmer-Annevelink & Roel Grol – Maatwerkondersteuning bij een collectief ontwerpvraagstuk in het vo
- Marije Bent – Co-creatie met studenten en het werkveld voor adaptief lesontwerp (opent in nieuw venster)
- Bertram Loth – Hack Je Les (opent in nieuw venster)
- Linda van Ooijen-van der Linden – H2Learn (opent in nieuw venster)
- Maria Custers – Ondersteuning van docentontwikkelteams bij responsieve curriculumontwikkeling (opent in nieuw venster)
- Tjark Huizinga – afronding van het symposium (opent in nieuw venster)