Microhubs voor stadslogistiek en circulariteit

Van pilot naar blijvende hub

Van pakketkluizen tot waterhubs: door heel Europa lopen proeven met microhubs. Denk bijvoorbeeld aan MoLo Hubs van Interreg North Sea (opent in nieuw venster) De meeste van deze initiatieven komen niet verder dan de pilot-fase. Gemeenten weten vaak niet welke rol ze moeten pakken en welke ruimte geschikt is voor een hub, en private partijen haken af door gebrek aan zekerheid. In het onderzoek Microhubs voor stadslogistiek en circulariteit wordt daarom een ‘handelingskader’ ontwikkeld: een praktisch raamwerk dat professionals helpt om onderbouwde keuzes te maken over het bestuur (de governance) en de ruimtelijke inbedding van microhubs, met als doel deze te versterken richting een duurzaam businessmodel.

Drie steden als proeftuin

De onderzoekers volgen de ontwikkeling van drie microhub-initiatieven van dichtbij. In Amsterdam zijn plannen om naast de Appeltjesmarkt een waterhub te realiseren: boten met goederen meren aan, waarna lichte elektrische voertuigen de laatste kilometers verzorgen. In Utrecht wordt gekeken naar hoe een deel van parkeergarage Paardenveld een nieuwe bestemming kan krijgen als stadslogistieke hub. En in Den Haag wordt in een convenant met pakketbedrijven en andere gemeenten gewerkt aan een netwerk van pakket- en mobiliteitshubs op loopafstand van de woning. Via casestudies, interviews, focusgroepen en co-creatiesessies brengen de drie betrokken lectoraten van de HvA hun kennis over governance, ruimte en stadslogistiek bijeen. 

De betrokken lectoraten zijn:

• City Logistiek
• Bouwtransformatie
• Coördinatie Grootstedelijke Vraagstukken

Doorwerking naar het onderwijs

De kennis die in het project wordt opgedaan landt rechtstreeks in het onderwijs. Studenten werken aan praktijkvraagstukken binnen de Communities of Practice Closing Urban Loops en Stadslogistiek, en er komen afstudeerprojecten bij bachelor-opleidingen als Bestuurskunde en Built Environment, en bij de master-opleidingen Urban Technology van de HvA en Urban and Regional Planning van de UvA. Via het SPRONG-LiLs netwerk delen ook studenten van hogescholen in Breda, Rotterdam, Arnhem en Nijmegen, en de Rijksuniversiteit Groningen mee. Het handelingskader wordt opgenomen in lesmateriaal voor studenten.

Maatschappelijk belang

De behoefte aan microhubs voor stadslogistiek en circulariteit neemt toe. Zero-emissiezones maken het vrachtverkeer schoner, maar leiden niet vanzelf tot minder verkeer; slimme logistiek met minder bewegingen en lichtere voertuigen is de volgende stap. Dit is vooral belangrijk in stedelijke gebieden die verdichten, last hebben van kwetsbare infrastructuur of autoluw willen zijn. Daarnaast wil Nederland in 2050 volledig circulair zijn. Kleinschalige plekken voor delen, repareren en recyclen zijn hiervoor onmisbaar.

Team

Susanne Balm (projectleider en onderzoeker, lectoraat City Logistiek), Walther Ploos van Amstel (lector City Logistiek, eindverantwoordelijk), Stan Majoor (lector Coördinatie Grootstedelijke Vraagstukken), Frank Suurenbroek (lector Bouwtransformatie), met onderzoekers Andrew Switzer, Rosa Koetsenruijter, Dirk Zegwaard en Inès van Rijn.

Partners en financiering

Het project is een samenwerking tussen drie lectoraten van de Hogeschool van Amsterdam (penvoerder) en vijftien werkveldpartners. Betrokken zijn acht gemeenten: Amsterdam, Den Haag, Utrecht, Leiden, Arnhem, Alphen aan den Rijn, Antwerpen en Mechelen. Daarnaast nemen de netwerkorganisaties GNMI, DMI-ecosysteem en CROW deel, samen met adviesbureaus Rebel, Bax Company, Movares en APPM. Het project wordt gefinancierd door Regieorgaan SIA, onderdeel van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), via de RAAK-publiek-regeling.

Partner DMI-ecosysteem schreef, na een interview met Susanne Balm, een artikel over het onderzoek, je leest het hier (opent in nieuw venster).  
 

_{Foto: EcoHHub in Hamburg (Bron: Stadtreinigung Hamburg)}