Governance for Good
Project
Culturele organisaties opereren in een snel veranderende maatschappelijke context waarin flexibiliteit, innovatie en weerbaarheid steeds belangrijker worden. Tegelijkertijd spelen zij een groeiende rol in maatschappelijke opgaven en transities. Dit vraagt om governance die toekomstbestendig is, maar ook past bij de artistieke eigenheid en diversiteit van de cultuursector. Hoewel de sector beschikt over twee besturingsmodellen en de Governance Code Cultuur, blijven er in de praktijk vragen bestaan over de toepassing ervan.
Dit geldt vooral voor kleinere organisaties en organisaties met alternatieve organisatievormen. Daarnaast veranderen de rollen van toezichthouders en andere betrokkenen, zoals adviesraden en community-boards. Dit verkennende onderzoeksproject onderzoekt hoe governancepraktijken in de cultuursector toekomstbestendig kunnen worden gemaakt met behulp van speculatieve ontwerpmethodes. In het project worden zes inspirerende governancepraktijken onderzocht: vier internationale cases uit de cultuursector en twee Nederlandse cases uit de technologie- en zorgsector. Op basis hiervan worden nieuwe scenario’s voor bestuur en toezicht ontwikkeld, verbeeld en getest.
Verwachte resultaten
Het project bestaat uit vier werkpakketten. Eerst wordt veldonderzoek gedaan naar knelpunten in governance bij culturele organisaties en worden relevante casussen geselecteerd (WP1). Vervolgens worden zes casussen geanalyseerd door middel van interviews, documentanalyse en samenwerking met studenten van de HvA en HKU, die creatieve interpretaties maken van de governancepraktijken (WP2).
Op basis hiervan worden speculatieve ontwerpsessies georganiseerd waarin onderzoekers, praktijkpartners en professionals uit de sector nieuwe scenario’s voor bestuur en toezicht ontwikkelen. Deze scenario’s worden daarna getest bij bestuurders en toezichthouders van andere culturele organisaties (WP3).
Het project levert nieuwe kennis en praktische hulpmiddelen op voor de cultuursector:
- Een inspiratieboekje over governancepraktijken in de cultuursector, met voorbeelden, visualisaties en scenario’s voor toekomstbestendig bestuur en toezicht.
- Een poster over speculatieve scenario-ontwikkeling, gericht op ontwerpers en onderzoekers.
- Nieuwe scenario’s voor governance die culturele organisaties helpen om beter om te gaan met verschillende schaalgroottes en organisatievormen.
- Een vakpublicatie over toekomstbestendige governancepraktijken in de cultuursector.
- Inzichten die kunnen bijdragen aan de verdere ontwikkeling van de Governance Code Cultuur.
Daarnaast worden studenten van HvA en HKU betrokken bij het onderzoek, waardoor de resultaten ook doorwerken in het onderwijs.
Team
- Pauline Koeleman (HvA) | Expert Soft skills in Finance
- Frank Jan de Graaf (HvA) | Lector Corporate Governance & Leadership
- Lies Wijnterp (opent in nieuw venster) (HKU) | Onderzoeker
Partners
Het project wordt uitgevoerd in samenwerking met verschillende partners uit de praktijk:
- Felice Pekelder (opent in nieuw venster) (Brightbees) – sociaal ontwerper en facilitator van de speculatieve ontwerpsessies en betrokken bij de creatieve vertaling van de resultaten.
- Cultuur+Ondernemen (opent in nieuw venster) – partner en penvoerder van de Governance Code Cultuur, betrokken bij veldonderzoek, ontwerpsessies en verspreiding van de resultaten.
- Bér Engels (opent in nieuw venster) (S&L Nederland) – strategisch consultant en toezichthouder in de cultuursector, met expertise in alternatieve organisatievormen en governancepraktijken.
Daarnaast zijn het HvA-lectoraat Governance en Leadership en het HKU-lectoraat Waarde(n)vol Ondernemen in en door de Kunsten betrokken, evenals studenten uit relevante opleidingen van beide instellingen.