Samen beslissen over AI in de stad met nieuw handboek
Nieuws
Hoe zorgen we ervoor dat AI en andere slimme technologieën in de publieke ruimte niet alleen efficiënt zijn, maar ook aansluiten bij de waarden en behoeften van bewoners? Die vraag stond centraal tijdens de presentatie van het handboek Bewoners-in-the-loop: samen beslissen over AI in de stad op 23 juni in Pakhuis de Zwijger.
Het handboek is ontwikkeld door Mike de Kreek en Tessa Steenkamp van het lectoraat Civic Interaction Design van de Hogeschool van Amsterdam. Het bundelt de inzichten uit vier jaar onderzoek binnen het project Human Values for Smarter Cities en biedt vijftig praktische werkvormen om bewoners actief te betrekken bij technologische ontwikkelingen in de stad.
Van inspraak naar samenwerking
Tijdens de bijeenkomst gingen onderzoekers, beleidsmakers en professionals met elkaar in gesprek over publieke waarden, transparantie en de maatschappelijke impact van AI en andere digitale technologieën. Een belangrijke boodschap van de middag was dat bewoners niet pas betrokken moeten worden wanneer een technologie al is ontwikkeld, maar juist vanaf het begin van het ontwerp- en besluitvormingsproces.
Het ontwerp van je technologie moet uitnodigen tot publieke bemoeienis. Of dat nou gevraagd of ongevraagd is
Tessa Steenkamp
Design onderzoeker Civic Interaction Design
Samen met Mike de Kreek lichtte zij de Co-creatiecyclus toe, een methode uit het handboek die laat zien hoe bewoners gedurende het hele ontwikkelproces kunnen meedenken, meeontwerpen en meebeslissen. Aan de hand van praktijkvoorbeelden werd duidelijk hoe participatie concreet vorm kan krijgen bij technologische innovaties in de stad.
In gesprek over publieke waarden
Naast de presentatie van het handboek stonden ook de maatschappelijke en bestuurlijke uitdagingen van AI centraal. Marc Steen (TNO) ging in op de rol van deugdethiek.
Tijdens panelgesprekken spraken onder anderen Thijs Turèl (Amsterdam Institute for Advanced Metropolitan Solutions), Eelco Thiellier (Gemeente Amsterdam), Munish Ramlal (Metropoolregio Amsterdam), Kars Alfrink (TU Delft) en Jiska Engelbert (Erasmus Universiteit Rotterdam / Universiteit Leiden) over vragen als: wanneer is transparantie voldoende, hoe organiseer je blijvende bewonersparticipatie en hoe geef je publieke waarden een plek in de ontwikkeling van technologie?
Eerste exemplaar voor Gemeente Amsterdam
Het eerste exemplaar van het handboek werd uitgereikt aan Ger Baron, Chief Technology Officer van de Gemeente Amsterdam.
Met Bewoners-in-the-loop biedt het lectoraat Civic Interaction Design ontwerpers, beleidsmakers en andere professionals concrete handvatten om bewoners een structurele rol te geven bij de ontwikkeling van AI en andere slimme technologieën in de publieke ruimte.
