Symposium: digitale vertalingen van regelgeving

Programma

• 13.00 Inloop en welkom
• 13:30 Plenaire opening
  • Digitale vertalingen: een landschap in beweging. Versterken samenwerking en uitwisseling onderzoek-onderwijs-beroepspraktijk.
  • Presentatie leeromgeving digitale vertalingen RADIO
  • Presentatie onderzoek opleidingsaanbod
• 14:15 -17:15 Diverse workshoprondes
• 17:15 - 18:00 Afsluiting met drankje en napraten

Thema's workshops 

1. Digital twins van regelgeving voor het gemeentelijk sociaal domein (ronde 1, 2 en 3) Paulien Brons (HvA), John Bulles (PNA)
   In 2025 hebben de gemeenten Amsterdam en Amersfoort samen met de HvA en PNA een wetsanalyse/ wendbare wetsuitvoering-traject uitgevoerd voor de gemeentelijke regelingen voor mensen met een laag inkomen. Dit heeft geleid tot een (basis voor) een digital twin van deze regelingen. De meerwaarde van deze methode voor het gemeentelijk sociaal domein blijkt groot. In deze sessie worden de resultaten en conclusies van het onderzoek gedeeld en wordt het prototype getoond.
2. Publiceren van uitvoerbare regels: publicatiestandaard (ronde 1 en 2) Steven Gort, ICTU/ regels.overheid.nl
   Het platform regels.overheid.nl krijgt steeds meer vorm en wordt de verzamelplaats voor beslisspecificaties die via systematische digitale vertalingen van regelgeving (wetgeving, lagere regelgeving én beleid) tot stand zijn gekomen. Om de publicatie van deze regels te harmoniseren is er nu een publicatiestandaard ontwikkeld, die in deze sessie wordt toegelicht.
3. Wendbare wetsuitvoering: feedbackfunctie naar regelgeving (ronde 1 en 2) Mariette Lokin (OU/ Hooghiemstra en Partners), Anne Elburg (HvA)
   Trajecten voor het maken van digitale vertalingen van wet- en regelgeving leveren vaak waardevolle inzichten op over de opbouw en samenhang van de wettelijke regels. In deze sessie worden daarvan voorbeelden gegeven en wordt ingegaan op de vraag hoe de ervaring uit digitale vertalingen kan worden ingezet voor feedback aan wetgevers voor het meer uitvoeringsgericht opstellen van wet- en regelgeving. Ook komt aan de orde hoe die feedback zou kunnen worden omgezet in werkwijzen en ontwerprichtlijnen voor wet- en regelgeving.
4. Inspiratiesessie: Rechtsvinding voor massale digitale processen (ronde 1 en 2) Anouschka Ausems (Belastingdienst)
   De methodische Wetsanalyse is een nieuw vakgebied dat is ontstaan uit de noodzaak om juridische kennis vooraf te structureren voor massale digitale processen. Waar juristen en rechters traditioneel werken en 'rechtsvinden' op basis van één unieke casus, vraagt digitalisering om een fundamenteel andere benadering: niet reageren op één situatie, maar vooraf anticiperen op grote aantallen situaties en scenario’s en vaststellen wat daarin de betekenis van wet- en regelgeving is. Voldoet de traditionele manier van rechtsvinding hierbij of is er meer nodig? Wat vraagt dit eventueel van beroepspraktijk en onderwijs? In deze sessie deelt de Belastingdienst graag haar ervaringen en voortschrijdende inzichten op dit punt. Het doel is ideeën te toetsen en de uitnodiging te doen hier samen verder naar te kijken en ervaringen uit te wisselen.
5. Opleiden van gegevensprofessionals en digitale vertalingen (ronde 1 en 3) Bram Klievink (Universiteit Leiden), Bas Wernsen (J&V)
   Overheidsorganisaties zijn informatie-intensieve organisaties. Dat vraagt niet alleen om technische experts, maar juist ook om o.a. bestuurskundigen en juristen die kunnen werken met gegevens in een complexe bestuurlijke en juridische context. In deze sessie verkennen we hoe het opleidingsaanbod op dit terrein eruitziet: van initieel onderwijs (zoals bachelortracks) tot post-initieel en LLO-aanbod, waaronder de cursus Gegevens van Digitale Vertalingen. We staan stil bij de samenhang tussen deze vormen van onderwijs en hoe modules over en weer worden ingezet. Bas Wernsen van het ministerie van J&V licht hierbij ontwikkelingen in het J&V-domein toe. Centraal staat de aansluiting op de praktijk: wat hebben publieke organisaties nodig? In gesprek met de zaal bespreken we vragen als: welke kennis en vaardigheden verwachten organisaties van starters en trainees, wat leren zij nu (of juist niet), en wat zou in de eerste jaren van hun loopbaan moeten worden aangeboden, en hoe past bestaand aanbod daar al dan niet bij? De sessie is interactief.
6. Digitale vertalingen tussen theorie en praktijk (ronde 3) Pepijn Tukker (Rijksuniversiteit Groningen)
   Deze workshop is opgezet als een rondetafelgesprek. De Rijksuniversiteit Groningen heeft onderzoek gedaan naar knelpunten bij digitale vertalingen in zowel de literatuur als de praktijk. Na een korte presentatie van de voorlopige bevindingen is er ruimte om ervaringen te delen en feedback te geven op de voorlopige uitkomsten van het onderzoek.
7. Opleiden voor de toekomst (ronde 3) Trix Mulder (Hanzehogeschool Groningen), Tim van Zuijlen (Rijksuniversiteit Groningen)
   Welke kennis en vaardigheden moet een student aan een HBO en universiteit meekrijgen om later goed om te kunnen gaan met regelbeheer en kennismanagement? Na een korte presentatie over wat er nu wordt gedoceerd in de (rechten)opleiding, is er ruimte voor een discussie over hoe de opleiding aansluit bij de praktijk.
8. RADIO: verplicht leren over digitalisering? (ronde 2 en 3) Ronald van den Hoogen (RADIO)
   De Rijksacademie voor Digitalisering en Informatisering Overheid (RADIO), onderdeel van het ministerie van Binnenlandse Zaken, heeft ruime ervaring in het opleiden van ambtenaren. In het kader van de Nationale Digitaliserings Strategie (NDS) van het kabinet heeft RADIO de opdracht een basisopleiding digitalisering te ontwikkelen. Belangrijke vraag is: wat moeten ambtenaren eigenlijk van digitalisering weten? Zou je bijvoorbeeld van wetgevingsjuristen mogen verlangen dat zij zich verdiepen in de inzichten die zijn opgedaan in het kader van de Digitale Vertalingen?

Sprekers 

• Ivar Timmer, lector Legal Management & Technology, HvA
• Bram Klievink, Hoogleraar Bestuurskunde en ICT, Universiteit Leiden
• Ronald van den Hoogen, Manager Rijksacademie voor Digitalisering en Informatisering Overheid
• Steven Gort, ICTU/ regels.overheid.nl
• Rachel Rietveld, Onderzoeker en hoofddocent legal tech, HvA/ UvA
• Pepijn Tukker, Onderzoeker IT-recht, Transboundary Legal Studies, Rijksuniversiteit Groningen
• Trix Mulder, Lector Juridische Aspecten van Ondernemerschap, Hanzehogeschool Groningen

Locatie 

Ruimte 02 B09
Wibauthuis - Hogeschool van Amsterdam
Wibautstraat 3a, Amsterdam

Over de leergemeenschap Digitale Vertalingen 

De leergemeenschap Digitale vertalingen(opent in nieuw venster) houdt zich bezig met het rechtmatig, rechtvaardig, effectief en gebruikersvriendelijk vertalen van rechtsregels naar digitale systemen. Ze bevordert studentopdrachten bij overheidsorganisaties, ontwikkelt onderwijsmateriaal op het thema en stimuleert onderzoek naar diverse aspecten van digitale vertalingen. De leergemeenschap is een samenwerkingsverband tussen de Hogeschool van Amsterdam, Hanzehogeschool Groningen, Universiteit van Amsterdam, Rijksuniversiteit Groningen, Universiteit Leiden en diverse overheidsorganisaties. Het lectoraat Legal Management & Technology van de HvA was hierbij de initiatiefnemer; de oprichting werd mede mogelijk gemaakt door i-Partnerschap.