Hogeschool van Amsterdam

Handboek voor opleiden 'stadsbekwame' professionals

Deze week bij uitgeverij Coutinho verschenen

24 jun 2016 11:29 | Faculteit Onderwijs en Opvoeding

Werken in de stad vraagt om specifieke onderwijs- en opvoedingsvaardigheden. Van startende leraren, pedagogen en professionals die werkzaam zijn in het onderwijs en sociale beroepen en bij onderwijsdiensten in een stedelijke omgeving. Prof. dr. Ruben Fukkink, lector ‘De Pedagogische Functie in Onderwijs en Opvoeding’ van de Faculteit Onderwijs en Opvoeding van de Hogeschool van Amsterdam (HvA) en Prof. dr. Ron Oostdam, onderzoeksdirecteur van het Kenniscentrum van de Faculteit Onderwijs en Opvoeding van de HvA en lector ‘Maatwerk in Leren en Instructie’ hebben met 37 coauteurs de onderwijskundige en sociologische theorie over ‘Urban Education’ vertaald naar praktijkgerichte situaties in Nederland. Zij geven inzichten en handvatten waarmee opleiders van hbo- en wo-instellingen studenten individueel kunnen begeleiden bij de ontwikkeling van benodigde vaardigheden.

Onderwijs in een stedelijke context

In het onderwijs is er steeds meer aandacht voor ‘Urban Education’: onderwijs en opvoeding in een stedelijke context. Leraren en pedagogen moeten na afronding van hun opleiding niet alleen ‘startbekwaam’ maar ook ‘stadsbekwaam’ zijn. Kinderen en jongeren in de stad groeien op in een wereld vol verschillen en in een rijke omgeving die kansen biedt. Beroepsprofessionals die bijdragen aan hun ontwikkeling moeten hen goed kunnen voorbereiden en begeleiden om tot bloei te komen in deze omgeving.

Veerkracht en vertrouwen

In Nederland zien we dat jongeren in de grote stad het minder goed doen op school dan in de rest van het land. Er worden daarom in de stedelijke omgeving andere eisen gesteld aan mensen die gaan werken als leerkracht of pedagoog. Veel leraren en pedagogen voelen zich hierop onvoldoende voorbereid, waardoor zij tijdens de eerste jaren van hun loopbaan gaan lesgeven buiten de stad of zelfs kiezen voor een ander beroep. Zij verliezen hun veerkracht en vertrouwen in eigen kunnen om succesvol te zijn in de grootstedelijk omgeving.

Omgaan met en inspelen op verschillen

Het gaat daarbij om het kunnen omgaan met de onderlinge verschillen tussen leerlingen, inspelen op verschillen in (culturele) achtergrond, houding en gedrag en om een goede communicatie en samenwerking met ouders/verzorgers die uiteenlopende sociaaleconomische en culturele achtergronden hebben. Met de inzichten en handvatten in dit boek kunnen opleiders studenten individueel begeleiden bij de ontwikkeling van vaardigheden die hiervoor nodig zijn.

Vanuit eigen ervaring

In het eerste deel van het boek beschrijven verschillende auteurs hun eigen praktijkervaring vanuit onderwijskundige en sociologische theorie. In het tweede deel gaan de auteurs in op de rol van de professional als pedagoog en worden verschillende beroepscontexten, kennis, attitudes en vaardigheden beschreven. Samenwerking met kinderen, ouders, collega’s en andere organisaties en betrokkenen komen in het derde deel van het boek aan bod.

Aan dit handboek heeft een groep van 39 auteurs meegewerkt (waaronder alle lectoren van de Faculteit Onderwijs en Opvoeding en enkele docentonderzoekers, andere HvA-lectoren, alsmede experts buiten de HvA, waaronder Universiteit van Amsterdam, Vrije Universiteit Amsterdam, Erasmus Universiteit en Hogeschool Rotterdam.