Hogeschool van Amsterdam

HvA-lector: ondervoeding maakt ouderen vatbaarder voor COVID-19

24 apr 2020 12:21 | Urban Vitality

De coronacrisis zorgt voor een grotere kans op ondervoeding bij ouderen, wat hen vatbaarder maakt voor COVID-19. Hiervoor waarschuwt lector en bijzonder hoogleraar Voeding en Beweging Peter Weijs van de Hogeschool van Amsterdam (HvA en Amsterdam UMC (locatie VUmc). Goede voeding en voldoende beweging is een uitdaging voor deze kwetsbare groep, door de thuisisolatie.

‘Je hoort veel over eenzaamheid bij ouderen, maar er ligt een gevaar op de loer waar ik me meer zorgen over maak: ondervoeding’, stelt hoogleraar Peter Weijs. Ouderen en kwetsbaren worden door de overheid geadviseerd om thuis te blijven. Dit betekent dat naasten in principe hun boodschappen doen. ‘Het is te hopen dat dit daadwerkelijk gebeurt’, aldus Weijs.

Sterfte door ondervoeding

Ondervoeding speelde al voor de coronacrisis een grote rol bij ouderen, vertelt de hoogleraar: ‘Wij weten dat in Amsterdam 1 op de 3 van de 80-plussers ondervoed is. Bij mensen die thuiszorg krijgen, is dit bijna 40 procent. Dat er nu veel ouderen sterven wordt geweten aan COVID-19, ik denk dat een groot deel eraan onderdoor gaat omdat ze niet goed voor zichzelf kunnen zorgen. Ondervoeding wordt niet meegenomen in de sterftecijfers, omdat het vaak niet vastgesteld wordt.’ Een slechte voedingstoestand heeft grote impact op het immuunsysteem, stelt de hoogleraar: ‘Hierdoor word je vatbaarder voor virusinfecties, zoals COVID-19.’

Weinig beweging, minder eten

Volgens Weijs komen de ouderen en kwetsbaren door thuisisolatie sneller in een negatieve spiraal terecht: ‘Doordat ze weinig bewegen, is er weinig eetlust, waardoor ze belangrijke voedingsstoffen niet binnen krijgen. Eiwitten zijn bijvoorbeeld essentieel om de spiermassa op peil te houden. Dit is voornamelijk te vinden in kwart, eieren, yoghurt, kaas en vlees.’ Het kan ook geen kwaad om een dagelijkse shot eiwit te nemen in de vorm van een eiwitverrijkt drankje, dat je in de supermarkt kunt kopen, aldus de hoogleraar.

Daarnaast adviseert Weijs om ondanks de thuisisolatie zoveel mogelijk te bewegen: ‘Veel activiteiten vallen nu weg, dus mensen zitten meer dan ooit in een stoel. Blijf hier niet langer dan twintig minuten achter elkaar zitten, maar sta op om bijvoorbeeld een glas water te pakken in de keuken.’

Alleen eten

Zorginstellingen hebben een bezoekverbod om verspreiding van het virus te voorkomen. Om die reden moeten veel verpleeghuisbewoners op hun eigen kamer eten, in plaats van gezamenlijk in het restaurant. ‘Ook dat kan zorgen voor minder eten’, licht Weijs toe, ‘zien eten, doet eten. En als je eetlust al minder is door weinig beweging, is het nu nog moeilijker om je bord leeg te eten.’

Brandbrief ondervoeding

Weijs ondertekende met andere deskundigen een brandbrief van de Nederlandse Vereniging van Diëtisten (NVD), waarin aandacht werd gevraagd voor het behoud van een goede voedingstoestand bij ouderen. Op de goedgevoedouderworden.nl staan voedingsadviezen en tests die ouderen of hun zorgverlener kunnen doen.