Hogeschool van Amsterdam

Inhoud en werkwijze

Practice what you preach. De PDG-opleiding aan de HvA springt er niet alleen uit vanwege de hoogwaardige kwaliteit, maar ook vanwege de toewijding van de docenten. Het enthousiasme, de lol en de persoonlijke aandacht waarmee zij hun vak uitoefenen zijn besmettelijk. Je ervaart aan den lijve dat lesgeven een prachtig vak is.

De PDG-opleiding is een praktijkgerichte, duale opleiding: alles wat je leert heeft nut en kun je direct toepassen. Er is veel ruimte voor uitwisseling tussen studenten: je leert van én met elkaar. Dat is prettig, want er worden behoorlijk hoge eisen gesteld aan je kennis- en kunde niveau. Je moet kunnen plannen, organiseren, samenwerken en prioriteiten stellen. Ja, als docent moet je je altijd blijven ontwikkelen.

Om je goed uit rusten voor het vak van docent richt het PDG-traject zich op het behalen van de drie bekwaamheidseisen voor leraren:

  • vakinhoudelijk bekwaam;
  • vakdidactisch bekwaam;
  • pedagogisch bekwaam;

Deze drie 3 bekwaamheidseisen worden in het PDG-traject vertaald naar vier kerntaken:

  1. De docent draagt zorg voor een contextrijke leeromgeving
  2. De docent als begeleider
  3. De docent in samenwerking met de beroepspraktijk
  4. De docent als reflecterende en onderzoekende professional

Bij elke bijeenkomst leer je en doe je; we zoeken altijd de balans tussen kennisoverdracht en het trainen van vaardigheden. We vertalen theoretische concepten naar de concrete praktijk, zodat je direct ervaart wat je met die kennis kunt. Tijdens het werkplekleren oefen je je nieuwe vaardigheden in realistische beroepssituaties die passen bij de kerntaken en ontvang je feedback. Die situaties worden gedurende je opleiding steeds complexer, terwijl de ondersteuning afneemt. Ondertussen blijf je zelf ook reflecteren op je handelen. Zo groei je vanzelf in je nieuwe rol.

Je opleidingstraject loopt langs 3 lijnen:

De ontwikkelingslijn De reflectielijn De beoordelingslijn
Is afgerond als het ontwikkelingsportfolio compleet is. Is afgerond na het voeren van het Criteriumgericht Interview over het beoordelingsportfolio Is afgerond na het behalen van het bij de opleiding behorende getuigschrift
22 opleidingsdagen (18 hele dagen en 4 halve dagen) verspreid over ca. 21 maanden. Op uw werkplek voert u diverse opdrachten en taken uit, waarmee u oefent met de vier kerntaken. Loopt gedurende de hele opleiding parallel aan de ontwikkelingslijn Beoordeling vindt plaats op verschillende momenten tijdens en aan het eind van de opleiding.
samenstellen ontwikkelingsportfolio:
- verplichte opdrachten
- reflectieverslagen
- toepassingsopdrachten
- startverslag
- reflectieverslagen
- feedback
- prestatie 1 en 2
- prestatie 3: Criteriumgericht interview over het beoordelingsportfolio

Begeleiding en beoordeling

In de opleiding word je begeleid door een opleider van de Hogeschool van Amsterdam en door een coach van de eigen school. Op sommige ROC’s heb je ook een werkplekbegeleider.

De opleider begeleidt de ontwikkeling en voortgang tijdens de ontwikkelingslijn van de opleiding, geeft feedback op je verplichte opdrachten en bezoekt je in een lessituatie op school. Tevens bereidt de opleider je voor op de beoordelingslijn van de opleiding.

Het ROC of de Vakschool verplicht zich tot het aanbieden van een opgeleide coach. Deze coach heeft tot taak de cursist te begeleiden tijdens het werkplekleren. Deze coach wordt door het ROC voor deze taak gefaciliteerd met 2 uur per week gedurende de looptijd van de opleiding. De coach:

  • is aanwezig bij de start van de opleiding om met de cursist die hij begeleidt een begeleidingsplan te maken;
  • heeft regelmatig/wekelijks contact met de cursist over de voortgang;
  • monitort het werkplekleren, bespreekt zo nodig toepassingsopdrachten en keuzetaken;
  • legt zes maal een lesbezoek af, waarvan één samen met de opleider;
  • voert twee voortgangsgesprekken met de cursist, beide samen met de opleider;
  • begeleidt (eventueel) de intervisie-bijeenkomsten voor startende docenten in de eigen school.

Voorafgaand aan de opleiding worden de coaches uitgenodigd voor een bijeenkomst, waarin zij informatie over de opleiding en hun begeleidersrol krijgen. Halverwege de opleiding is er een tweede bijeenkomst met alle coaches om hun coachrol en de voortgang van de cursisten te bespreken.

Indien je ROC niet over opgeleide coaches beschikt, is het mogelijk om een ervaren en bevoegde docent op te laten leiden tot coach. De HvA biedt daarvoor een training aan. Meer informatie vind je hieronder.

Niet in elke school is een opgeleide coach aanwezig om een cursist van het PDG-traject te begeleiden. De HvA biedt een training aan voor PDG-coaches die niet geschoold zijn. De training heeft een omvang van 35 uur verdeeld over 5 dagdelen. Deze basistraining is bedoeld voor ervaren docenten, die een beginnende collega gaan coachen die deelneemt aan het Traject PDG, en die niet zijn opgeleid tot coach. De coach volgt deze training parallel aan de start van het opleidingstraject van de docent in opleiding.

Training voor PDG-coaches

Beeldbegeleiding (ook wel: beeldcoaching) is een begeleidingsvorm waarin korte beeldopnames gemaakt worden van een student / docent in interactie met de leerlingen. De opnames worden geanalyseerd door de begeleider en daarna samen besproken. Dit vraagt om een oordeelvrije en open blik van de begeleider. In de training leert hij op microniveau te kijken naar de interactie in de les (de focus ligt dus niet zozeer op klassenmanagement en didactiek).

Training Beeldbegeleiding voor PDG-coaches

Als een zij-instromende docent het PDG-traject gaat volgen, dan vragen wij het ROC een geschoolde veldassessor aan te leveren. In samenwerking met een opleidingsassessor van de HvA neemt de veldassessor van het ROC het assessment af waarmee de opleiding wordt afgerond. De HvA voorziet in twee typen trainingen om docenten toe te rusten voor de rol van assessor.

Basistraining voor veldassessoren PDG-traject

Voor docenten die in het bezit zijn van een bewijs van deelname aan een assessorentraining en al ervaring hebben als assessor bieden wij een ééndaagse training aan. In deze training ligt het accent op het opfrissen van assessorvaardigheden en het leren werken met de beoordelingsinstrumenten van het PDG-traject.

Eendaagse training voor veldassessoren PDG-traject
Gepubliceerd door  Faculteit Onderwijs en Opvoeding 23 november 2020
Ruud Belderok - Docent Werktuigbouwkunde Horizon College in Hoorn

Door deze opleiding ben ik meer mezelf geworden.

Lees verder