Stedelijk Sociaal Werk
Werkplaats Sociaal Domein Amsterdam en omgeving
De Werkplaats Sociaal Domein Amsterdam & Omgeving (WPSDA) is onderdeel van een netwerk van 15 werkplaatsen in Nederland en heeft als doel om praktijkvraagstukken in het sociaal domein te analyseren en te verbeteren. De werkplaats Amsterdam wordt georganiseerd door het lectoraat Stedelijk Sociaal Werk in samenwerking met de bachelor-en masteropleiding Social Work. In de werkplaats werken deze partijen samen met de gemeenten Amsterdam, Hoorn, Uithoorn en Amstelveen en praktijkpartijen zoals de GGD Zaanstreek-Waterland, HvO-Querido en !WOON. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) is een belangrijke financier. Voor een actueel overzicht van de lopende projecten, kunt u op onze projecten pagina kijken.
Wat doet de Werkplaats?
De Werkplaats Sociaal Domein Amsterdam en Omgeving (WPSDA) houdt zich bezig met verschillende projecten ter versterking van de sociale basis. Daarbij is specifiek aandacht voor sociale reflectie en vervult het lectoraat Stedelijk Sociaal Werk de rol van kritische vriend.
Kritische vriend
De Werkplaats Sociaal domein Amsterdam en Omgeving ziet zichzelf als kritische vriend van de praktijk, professionals en het beleid. “Verkennen, agenderen en helpen oplossen staan centraal. Als kritische vriend staat de Werkplaats voor het aankaarten en bespreekbaar maken van kwesties en dilemma’s, waarin verschillende perspectieven worden belicht. Dit doen we via onderzoek en leerbijeenkomsten,” vertelt Lex Veldboer, lector Stedelijk Sociaal Werk. “We zien bijvoorbeeld dat er steeds meer druk komt op voorzieningen in de sociale basis waardoor het samenleven onder druk staat. Wat is dan nodig?”
Sociale reflectie
“Als Werkplaats dragen we bij aan sociale reflectie: hoe kunnen professionals van elkaar leren en van experts?” vertelt Veldboer. “Vaak geven professionals op de werkvloer sterk uiteenlopende invullingen aan beleidsconcepten. Binnen ontmoetingsvoorzieningen in een wijk in Amsterdam bleken individuele professionals bijvoorbeeld heel verschillend te denken over wijkdiversiteit." Door het inventariseren van die verschillen en het organiseren van een ronde tafelbijeenkomst brengt de Werkplaats professionals samen om hierover met elkaar in gesprek gaan. Dit biedt ruimte voor meer onderlinge afstemming. Professionals bespreken vraagstukken en ontdekken dat zij soms met hetzelfde vraagstuk worstelen. Door vanuit collectief verband hiernaar te kijken kunnen zij elkaar helpen en samen tot oplossingen komen.
De Werkplaats Sociaal Domein Amsterdam en Omgeving versterkt samen met lokale partijen de sociale basis van buurten.
Lex Veldboer
Lector Stedelijk Sociaal Werk
Agenda 2023-2026: versterken sociale basis
In de periode 2023-2026 is het belangrijkste speerpunt van de Werkplaats Sociaal Domein Amsterdam en Omgeving het versterken van de sociale basis. Onder de sociale basis verstaan we nabije en vrij toegankelijke voorzieningen, diensten, relaties en plekken zoals huizen van de wijk, bibliotheken, buurthuizen en sportvelden. Veel mensen in kwetsbare posities zijn sterk op deze nabije netwerken en lokale voorzieningen aangewezen.
Vanuit verschillende sectoren is er een hoge verwachting van de sociale basis, bijvoorbeeld voor gezondheidspreventie en opvang bij extreme weersomstandigheden (de sociale basis als ‘noodsteunpunt’). Daarnaast is het een belangrijke alledaagse ontmoetingsplaats voor mensen die extra aandacht nodig hebben bij het zelfstandig wonen, denk aan mensen met een licht verstandelijke beperking of mensen met onbegrepen gedrag en ook ouderen. Voor jongeren en nieuwkomers is de sociale basis de beoogde plek voor het versterken van sociale verbindingen met de samenleving en voor persoonlijke ontwikkeling.
Tegelijkertijd wordt er relatief weinig in de sociale basis geïnvesteerd en zijn de te verdelen middelen schaars. De kwantiteit en kwaliteit van voorzieningen in de sociale basis staan vaak onder druk. Er is niet altijd sprake van continuïteit, in organisaties, in beleid, in aanstellingen van professionals en in investeringen. Professionals, vrijwilligers en mantelzorgers in de sociale basis zitten vaak al aan hun grenzen. Door de afbouw van specialistische voorzieningen komen steeds meer mensen bij de sociale basis terecht – denk bijvoorbeeld ook aan dak-en thuislozen en arbeidsmigranten. Dit leidt ook soms tot onderlinge spanningen. Het versterken van de sociale basis is daarom een urgente vraag, waar wij als kennispartner aan bijdragen.
De Werkplaats richt zich vooral op de aandachtsbuurten van de grote stad, maar kijkt ook breder in de regio rondom Amsterdam en werkt samen met Hoorn, Uithoorn en Amstelveen en met gemeenten betrokken bij de GGD Zaanstreek-Waterland.
Projecten
In de lijst met projecten van het lectoraat staan alle projecten die in de context van de Werkplaats Sociaal Domein Amsterdam en omgeving zijn en worden uitgevoerd. Op dit moment is de werkplaats betrokken bij projecten in de gemeente Amsterdam, gemeente Hoorn, gemeente Uithoorn, gemeente Amstelveen en gemeenten betrokken bij de GGD Zaanstreek-Waterland.
Deelnemende gemeenten
De deelnemende gemeenten aan de Werkplaats Sociaal Domein Amsterdam en Omgeving zijn Amsterdam, Amstelveen, Hoorn, Uithoorn en via GGD Zaanstreek Waterland ook de gemeenten Zaanstad, Beemster, Edam-Volendam, Landsmeer, Oostzaan, Purmerend, Waterland en Wormerland.
