Hogeschool van Amsterdam

'Gewone' mensen voortaan betrouwbare informatiebron bij crisis

10 jul 2015 10:43 | Afdeling Communicatie

Marten Teitsma, HvA-docent aan de opleiding Technische Informatica, ontwikkelde een systeem waarmee je bij een crisis betrouwbare informatie via ‘gewone’ mensen verzamelt. Teitsma, van huis uit informaticus en filosoof, promoveerde onlangs bij de Vrije Universiteit op dit onderwerp.

Een ramp houdt in dat er mensen bij betrokken zijn; burgers staan er als eerste met hun neus bovenop. Maar de informatie die de eerste reageerders verspreiden, bijvoorbeeld via Twitter, wordt doorgaans niet als betrouwbaar beschouwd. Teitsma legt uit: ‘Bij rampen zoals de orkaan in New Orleans sturen de hulpdiensten scouts het veld in voor betrouwbare informatie. Scouts weten namelijk waar ze op moeten letten, burgers interpreteren de situatie heel anders.’  

Betrouwbaar systeem via mobiele telefoon

Marten Teitsma bedacht dat het mogelijk moet zijn om een vragensysteem te maken, waardoor je burgers voortaan kunt gebruiken als betrouwbare bron van informatie. Zo gaat de informatie van al die getuigen niet verloren, en zijn hulpdiensten niet alleen afhankelijk meer van scouts.

Teitsma ontwikkelde daarvoor de Situation Awareness Question Generator. Dit is een toepassing die automatisch vragen genereert op basis van een ontologie, een lijst van termen en begrippen die met elkaar samenhangen (eigenlijk een vragen‘boom’). Dit systeem werkt als volgt: in het geval van brand leidt het de burger bijvoorbeeld door de vragen: ‘Wat staat er in brand? A)een gebouw b) een voertuig,’ etc. Vervolgens krijg je de volgende vraag: ‘Wat voor voertuig?’ A) een personenauto b) een vrachtwagen,’ et cetera. Zo worden de vragen steeds verder toegespitst; er zit een heel formeel systeem achter zodat alle betekenis wordt behouden. Alles met meerkeuzeantwoorden, die de betrokkene invoert op zijn mobiele telefoon.

Brandweeroefening

Duizenden mensen kunnen info doorgeven

Hoe kan dit systeem een verschil maken? Tot nu toe leidde de medewerker van de alarmcentrale, bijvoorbeeld bij een brand, de beller door een set met vergelijkbare vragen. Alleen kan de alarmcentrale maar zo’n  4 of 5 mensen te woord tegelijk hierover te woord staan, en moeten de overige 995 mensen in zo’n geval wachten. Met het systeem van Teitsma kunnen al deze andere getuigen de informatie alvast doorgeven via het vragensysteem op hun mobiele telefoon. Die data worden dan automatisch geïnterpreteerd door de hulpdiensten; zo ontstaat een betrouwbaar beeld van de crisis.
 

Teitsma onderzocht verschillende versies van de Situation Awareness Question Generator, één met de vragen die hulpdiensten gebruiken, één gebaseerd op informatie van kennisexperts, en één versie waarin termen terugkomen die burgers zelf veel gebruiken. De laatste blijkt het meest effectief. 

Lees voor meer informatie het proefschrift 'Ontology-Driven Question Generation for Crisis Management' of neem contact op met Marten Teitsma: m.teitsma@hva.nl.

HvA-docent Marten Teitsma

Marten Teitsma