Hogeschool van Amsterdam

Studenten en andere ‘tribes’: studentenidentiteiten begrijpen

Proefschrift Núria Arbonés Aran

22 jun 2015 16:04 | Afdeling Communicatie

Hoe kijken steden en onderwijsinstellingen naar studenten, en hoe kijken studenten naar zichzelf? Hier zit een groot verschil tussen, constateert Núria Arbonés Aran, docent-onderzoeker bij de Hogeschool van Amsterdam, in haar proefschrift 'Catching the imaginary: students and other tribes in Amsterdam.' Donderdag 25 juni vindt een seminar plaats rondom haar promotieonderzoek, uitgevoerd aan de Universiteit van Amsterdam (UvA) onder begeleiding van UvA-hoogleraar Europese Studies Joep Leerssen en HvA-lector Amsterdamse Kenniseconomie Willem van Winden.

Núria Arbonés Aran onderzocht via discoursanalyse wat het meestvoorkomende beeld is dat onderwijsinstellingen en steden gebruiken wanneer zij studenten aanspreken, sinds onderwijsminister Ritzen in de jaren ‘90. Wat opvalt is het beeld van een talentenjacht: studenten worden neergezet als ‘talenten van de toekomst’, als het potentieel dat straks de markt en het bedrijfsleven betreedt.

Arbonés Aran legt dit dominante beeld over studenten uit: ‘Deze ‘jacht op talent’ vind je ook terug bij programma’s als Idols. Ik begrijp goed waar het vandaan komt, maar we kunnen ook daarin doordraaien zonder dat we het merken.’ Dit beeld van de talentvolle student legt druk op de jongvolwassenen, en strookt niet met hun dagelijkse beleving.

Kansen voor city marketing

Arbonés Aran besloot daarom om een realistisch beeld in kaart te brengen, om deze kloof minder groot te maken. Dit proefschrift biedt daarmee een kans voor steden als Amsterdam, signaleert Arbonés Aran: ‘Het positieve imago kan plaatsmaken voor een realistischer beeld op basis van inzichten over jongvolwassenen.’

Tribes onderzocht

Hoe kijken studenten naar zichzelf en naar de stad; wat symboliseert Amsterdam voor hen? Arbonés Aran onderzocht dit onder een aantal tribes van jongvolwassenen: corpsstudenten, Ajaxsupporters, hiphoppers, Erasmusstudenten en ‘creatievelingen’. Van elke tribe onderzocht zij bronnen: van de corpsstudenten bijvoorbeeld almanakken en YouTube-filmpjes, van de hiphoppers onderzocht ze rapteksten en activiteiten, van de Erasmusgroep analyseerde zij fora, blogs, en filmpjes.

Het resultaat is een beeld van de lifestylekeuzes en denkbeelden van de verschillende tribes. Arbonés Aran biedt een beschrijving van elke tribe: van de sterke hiërarchie maar ook de kameraadschap in de wereld van de corpsstudenten, tot de bijzondere band die Erasmusstudenten houden met de stad. Ook beschrijft ze hoe de coming-of-age eruit ziet van de studenten die streven naar een creatieve toekomst als bijvoorbeeld schrijver of journalist, en hun beeld van Amsterdam als een bohemién verzamelplaats.

Afgebakende grenzen

Uit het onderzoek blijkt dat onder Amsterdamse jongvolwassenen afgebakende grenzen zijn van wie waar bijhoort. De jongeren voelen zich met hun tribe verbonden op basis van lifestylekeuzes en overgeërfde, soms stereotype vooroordelen of denkbeelden. Zo beschouwen wo-studenten hbo’ers vaak niet als echte studenten. En in de hiphop-scene geven veel jongeren aan dat het voor hen niet vanzelfsprekend is dat zij aan de universiteit kunnen studeren; zij zeggen nog vaak met racisme te maken te krijgen.

‘Dit proefschrift kan Amsterdam en haar onderwijsinstellingen helpen om daadwerkelijk een gastvrije en tolerante stad te worden, waarin jongvolwassenen de mogelijkheid hebben om een betere versie van zichzelf te worden,’ legt Arbonés Aran uit.

Voor Núria zelf leverde dit onderzoek ook verrassende inzichten op: ‘Ik merk dat ik nu veel meer van studenten en hun tradities afweet. Laatst sprak ik met een student over het werk van Anonymous Mis, een van de grondleggers van de Nederlandse hiphop. "Echt baas dat jij dat nu kent," zei hij.'

Foto: Bas Uterwijk

Op donderdag 25 juni a.s. vindt het seminar ‘Capturing the imaginary: Students and Other Tribes in Amsterdam’ plaats rondom dit proefschrift van Núria Arbonés Aran, met o.a. UvA-hoogleraar Joep Leerssen en HvA-lector Willem van Winden. Het seminar vindt plaats in het Tolhuis van 9.00-13.00 uur, Buiksloterweg 7, Amsterdam.
Núria Arbonés Aran hoopt binnenkort op dit onderzoek te promoveren en is naast docent-onderzoeker programmaleider van de HvA-minor City Marketing in Europe. Neem voor meer informatie contact op met Núria Arbonés Aran: n.arbones.aran@hva.nl/ 06-211 564 02.
Foto: Bas Uterwijk