Hogeschool van Amsterdam

Duurzame toekomst is onvermijdelijk

20 mrt 2013 13:07 | Afdeling Communicatie

Nederland loopt met duurzame energie achter op de rest van Europa. Maar er lonken perspectieven, zegt Robert van den Hoed, lector Energie en Innovatie, in zijn Lectorale Rede ‘Energie in Transitie’.

Robert van den Hoed schudt het publiek, waaronder rector Huib de Jong, op dinsdag 19 maart wakker met confronterende cijfers. Nederland is in Europa hekkensluiter qua duurzame energie; we komen op de 24ste plek van de 27 Europese landen met maar 4% duurzame energievoorziening. Maar een revolutie is op komst: wetgeving verandert, onzekerheid over energieprijzen stijgt en technologische alternatieven komen eraan. ‘Aan de achterkant van de energiesector gebeurt ontzettend veel, en  sneller dan we denken.'

Groeikracht van duurzame energie

Hoewel 80% van de energievoorziening nog uit fossiele brandstoffen komt, laat de duurzame energiesector de laatste vijf jaar enorme groeicijfers zien. Werd zonne-energie in de jaren '90 vooral kleinschalig toegepast, in 2011 is alleen al 40G GW aan zonnecel-capaciteit bijgebouwd- evenveel energie als 10 tot 15 conventionele centrales. Kleinere markten, zoals concentrated solar powers, spiegels in de woestijn, scheppen hoge verwachtingen. Op een kaart toont Van den Hoed hoe slechts een stuk woestijn de hele wereld van elektriciteit kan voorzien. De sector wordt volwassen, waardoor de energieprijzen dichter bij elkaar komen: de prijs van zonnecellen is bijvoorbeeld enorm gedaald.

ICT kan groener

Amsterdam is een grote hub: 70% van het transatlantisch internetverkeer komt binnen via Amsterdam. Amsterdam heeft het grootste aantal datacenters van Europa, dit zijn eigenlijk voetbalvelden vol servers die dag en nacht staan te ronken. Hier is een grote 'bleed-off': meer dan tweederde van de energie gaat verloren aan koeling, verlichting en inefficiënte dataprocessen.

Energielabel voor software

Van den Hoed leidt samen met lector Inge Oskam het HvA-onderzoeksprogramma CleanTech, dat zich onder andere richt op Green IT. CleanTech onderzoekt hoe besparing op deze datacenters mogelijk is, bijvoorbeeld door windenergie, duurzame koeling en gelijkspanning. Maar ook door te meten hoeveel verschillende software-applicaties, zoals Firefox, Internet Explorer en Chrome, precies verbruiken. Hiervoor is het SEF-lab (Software Energy Footprints) opgericht. Zo kunnen we straks ook een energielabel aan verschillende software-applicaties hangen.

Elektrisch rijden

CleanTech onderzoekt ook elektrisch rijden in opdracht van de gemeente Amsterdam. De stad is koploper op dit gebied, met name om de luchtkwaliteit te verbeteren. Van den Hoed ziet hier hoopgevende ontwikkelingen: we hebben een groot aantal oplaadpunten, batterijkosten dalen snel en er verschijnen steeds meer nieuwe modellen. En hoopvol voor degenen die dagelijks op het fietspad worden vergast: de elektrische scooter is in opmars, in China rijdt de meerderheid hier al mee.

Gave projecten

Van den Hoed geeft tot slot nog voorbeelden van een aantal 'heel gave' duurzame projecten waaraan studenten werken: de waterstofauto H2A, die vorig jaar het zuinigste Nederlands record reed, de tegenwindauto (winnaar in 2009 en 2010) en de zonneboot die elk jaar de Solar Challenge aflegt. 'We zijn in staat met de studenten enorme prestaties te leveren.' 

Van den Hoed is gunstig gestemd over de toekomst van duurzame energie. Er zijn veel kansen voor slimme innovaties, bedrijven en ingenieurs; het klimaat is gunstig voor nieuwe ideeën. 'We hebben denkkracht en vernuft nodig en dat is precies wat onze studenten voor elkaar krijgen.'