Hogeschool van Amsterdam

Hogerop met onderzoek

Door Huib de Jong

9 okt 2014 11:25 | Afdeling Communicatie

‘De wettelijk vastgestelde ruimte voor een plofkip is, relatief gezien, meer dan die van een kind op een schoolplein’. Deze uitspraak komt van HvA-docent en onderzoeker Mirka Janssen, één van de winnaars van de Research Award 2013.

Mirka ontwikkelde een programma om kinderen meer te laten bewegen op het schoolplein. Vanmiddag (10 oktober) is de finale van de HvA-Research Award 2014 met bijdragen van lectoren, docenten en studenten over onder meer het terugdringen van laaggeletterdheid, aandacht voor onderpresteerders op middelbare scholen, en het tegengaan van wildgroei van elektrische laadpalen in de stad. Zeer uiteenlopende voorbeelden van creatieve oplossingen voor de mogelijkheden en complexe uitdagingen van de grote stad. Mooie en concrete voorbeelden ook hoe de HvA met praktijkgericht onderzoek maatschappelijk verschil maakt.

Maar met praktijkgericht onderzoek bereikt de HvA meer dan het tegemoetkomen van onze Amsterdamse partners. Onderzoek aan de HvA is er in de eerste plaats voor onze studenten. Dankzij ons onderzoek bereiken de laatste inzichten uit de buitenwereld ons onderwijs. Dat maakt dat ons onderwijs met de tijd meegaat en we studenten opleiden aan de hand van realistische vraagstukken uit deze regio. Daar profiteren onze studenten van. Met de introductie van het nieuwe meerjarenbeleid,  het Instellingsplan, dat vanaf januari 2015 ingaat, moedigen we méér docenten aan om méér onderzoek te doen. We willen met méér onderzoekende docenten aan onze instelling bereiken dat het onderwijs ook de komende jaren up to date blijft, maar we willen ook dat onze studenten met onderzoek kennismaken; dat zij getraind worden op onderzoekvaardigheden.

Waarom?

Bedrijven, instellingen en organisaties moeten snel kunnen innoveren. In de private sector, maar ook in de publieke sfeer. Zichtbaar zijn door bijzondere kwaliteit te tonen is immers het kenmerk van deze tijd. Eveneens het vluchtige karakter van bijzondere kenmerken. Wat nu bijzonder is, is morgen normaal. De praktijk heeft daarom meer en meer behoefte aan professionals die nieuwsgierig zijn en over de grenzen van hun vakgebied kunnen denken, creatief zijn. Professionals die het vak technisch of inhoudelijk ‘in de vingers’ hebben, maar die tegelijk open staan voor inzichten uit andere vakgebieden. Maar dat is niet het enige. Onze studenten komen ook op een geflexibiliseerde, Europese arbeidsmarkt. Zoeken de spanning daarvan vaak ook op. We zien ook een markt waar het niet meer vanzelfsprekend is dat werknemers twintig jaar voor dezelfde opdrachtgever blijven werken. Professionals van de toekomst zijn, kortom, flexibel, nieuwsgierig en bereid om bij te leren. 

Onze studenten moeten als beginnende professionals vakmensen zijn, maar tegelijk in staat zijn om over de grenzen van hun eigen vakgebied heen te denken. Maar ook: professionals die kritische vragen stellen en nieuwsgierig zijn, hun kennis inhoudelijk blijven ontwikkelen. Weten wat de laatste wetenschappelijke inzichten zijn over hun vak. Wij leiden dus niet alleen op tot vakmensen, maar tot ‘evidence based werkende vakmensen’.

Om deze taak uit te voeren werken wij steeds meer toe naar een onderzoekomgeving. Omwille van onze studenten en hun diploma zijn we een ‘University of applied sciences’ naar Europese snit. In mijn rede tijdens de Opening van dit nieuwe schooljaar sprak ik hier al over.

Om onze studenten die onderzoekomgeving te bieden en het te verankeren in het onderwijs, is het belangrijk dat onze docenten onderzoeksmethoden beheersen en onze studenten kunnen motiveren voor onderzoek en een onderzoekende houding. Dit mede door zelf onderzoek te doen.

Als dit belangrijk is moet de HvA dit natuurlijk wel mogelijk maken voor studenten en docenten. Studenten hebben in iedere opleiding al een leerlijn onderzoek. Voor het doen van onderzoek krijgen docenten de komende jaren meer tijd naast hun reguliere werkzaamheden. Daarnaast ontwikkelt HvA persoonlijke ontwikkeltrajecten waarbij docenten onder meer kunnen kiezen uit masteropleidingen en om- en bijscholingstrajecten. Docenten kunnen ook kiezen voor een promotietraject. En voor ondersteuning voor alles wat met onderzoek te maken heeft kunnen zij bij een van de kenniscentra terecht.

Nog even terug naar de plofkip.

Mirka Janssen won de Award niet alleen vanwege de kwaliteit van haar onderzoek, maar ook omdat zij een grote bijdrage leverde aan de stad. Mirka’s onderzoek raakte een belangrijk maatschappelijk en groeiend probleem: overgewicht bij Amsterdamse kinderen. In bepaalde wijken in Amsterdam is dat ook nog eens ver boven het landelijke gemiddelde. In de toekomst zullen onze oplossingen nog scherper gericht zijn op de behoeften van de stad. We zullen dus duidelijke keuzes moeten maken. Tegelijk willen we voor de stad (overheid en bedrijven) een meer vindbare partner worden waarvan duidelijk is wat wij doen, waar wij goed in zijn. Om die reden formuleren we zes heldere thema’s (speerpunten) waarvan er vier de allerbelangrijkste prioriteit krijgen.

Een HvA-evenement zoals de Research Award maakt duidelijk dat we, sinds de introductie van de lectoraten in 2003, al veel hebben gedaan aan het versterken van de onderzoeksfunctie, de versterking van de samenwerking met bedrijven, instellingen en organisaties in Amsterdam en omgeving en de integratie in het onderwijs. Zoals gezegd zullen we de komende jaren nog beter zichtbaar en vindbaar worden in de stad dankzij het aanscherpen van ons onderzoekprofiel op zes speerpunten. Maar nog wel belangrijker is de groeiende aandacht van de docent voor onderzoek en het aanmoedigen van een onderzoekende houding bij onze studenten. Om ze op te leiden voor de toekomst.