Hogeschool van Amsterdam

Dyslexie

Studenten met een geldige dyslexieverklaring hebben bij de HvA recht op een standaardvoorziening (25% extra tentamentijd). Daarnaast zijn er nog extra voorzieningen. Alle voorzieningen vraag je aan bij de studentendecaan van de opleiding. Als tijdens de studie blijkt dat er behoefte is aan andere voorzieningen, dan kun je contact opnemen met een studentendecaan.

Geldigheidsduur van dyslexieverklaringen

De HvA volgt de richtlijnen van Stichting Dyslexie Nederland:
“Over de geldigheidsduur van de dyslexieverklaring zegt de stichting dat deze in principe onbepaald is, aangezien het hier gaat om een stoornis met een structureel karakter. Omdat echter de omstandigheden in de loop van de tijd kunnen veranderen, kan het gewenst zijn om bepaalde onderdelen van het rapport aan te passen met het oog op veranderingen in aanpak of faciliteiten. Zeker in geval van een test uit de basisschoolperiode kan er sprake zijn van nog niet goed ontwikkelde vaardigheden, die nog tot verbetering kunnen leiden in de loop van de middelbare school.”

Uit: Protocol Dyslexie Hogeschool en Universiteit van Amsterdam

Dyslexie is de meest voorkomende functiebeperking onder studenten in het hoger onderwijs. Dyslexie, of woordblindheid betreft ernstige en hardnekkige problemen bij de automatisering van het lezen en/of de spelling. Dyslectici hebben, zelfs als zij extra hulp krijgen, moeite met foutloos en vlot leren lezen en spellen. Ook hebben zij moeite met het leren lezen en spellen in de moderne vreemde talen. Dyslexie is onafhankelijk van intelligentie; het komt ook voor bij normale of zelfs hoge intelligentie. Kinderen met dyslexie blijven wat betreft schoolprestaties achter bij het gemiddelde niveau. Dit ondanks inzet en ijver, met alle gevolgen van dien in de persoonlijke, gezins- en maatschappelijke sfeer.

Kenmerken

Over de oorzaken van dyslexie is wetenschappelijk geen éénduidigheid. In grote lijn zijn wetenschappers het er meestal wel over eens dat dyslectici moeite hebben om letters (visuele code) snel om te zetten in klanken (auditieve code). De oorzaak van deze problemen ligt vooral aan de kant van de auditieve code. Dyslectici hebben meestal minder talent voor de snelle verwerking daarvan.

Gevolgen

De lees- en spellingproblemen die het gevolg zijn van dyslexie blijken in de praktijk gedeeltelijk behandelbaar te zijn. Dit wil zeggen dat verreweg de meeste dyslectici een aanvaardbaar niveau van geletterdheid kunnen bereiken. Het is daarbij van groot belang dat de handicap zo vroeg mogelijk wordt onderkend; bovendien moet de behandelmethode zoveel mogelijk afgestemd worden op de individuele situatie. Hierbij spelen naast de individuele probleembeschrijving zaken een rol als: wat motiveert de leerling, wat zijn sterke kanten, welk niveau van geletterdheid heeft hij nodig, werkt hij graag met computers? Hoe kunnen computers hem ondersteunen bij het lezen en spellen?

Mensen met dyslexie zijn vaak creatieve, beeldende of logische denkers. Wanneer zij op school goed worden begeleid en leerstrategieën kunnen ontwikkelen die bij hen passen, zullen ze met minder pijn en moeite de positie in de samenleving kunnen innemen die bij hun talenten aansluit. Schooluitval en onderprestatie als gevolg van dyslexie komt dan niet meer zoveel voor.

Belemmeringen kunnen ontstaan bij de volgende onderdelen:

  • College volgen (combinatie van luisteren en schrijven)
  • Aantekeningen maken
  • Bestuderen lesmateriaal
  • Individuele werkstukken maken
  • Schriftelijke tentamens maken
  • Deelnemen aan werkgroepen
  • Lessen en materiaal in een andere taal, bijvoorbeeld Engels

  • Spraakherkenningsoftware
  • Spraaksynthesesoftware
  • Studiemaatje die helpt bij lezen werkstukken e.d.

  • Extra tentamentijd
  • Vergroting lettertype
  • Eventuele aparte ruimte voor tentamens

  • Extra (tentamen)tijd
  • Reken geen spelfouten aan bij tentamens van niet-taalvakken

  • Gebruik bij woorden en teksten afbeeldingen en tekeningen
  • Breng zoveel mogelijk structuur aan in de lesstof
  • Gebruik overzichtelijke teksten (let op contrast, lettertype en interlinie, duidelijke alinea’s)

  • Behandel slechts één thema per dia
  • Beperk je tot 5 à 7 regels tekst per dia
  • Plaats kernideeën of sleutelwoorden liefst in het midden van de dia
  • Zorg dat afbeeldingen, schema’s en dergelijke voldoende groot en duidelijk zijn
  • Maak hand-outs, voor zover het aantal studenten dit toelaat. De hand-outs uitdelen voor aanvang van het college

  • De HvA biedt een training Studeren met dyslexie aan. In deze cursus komen studievaardigheden en planning aan bod, maar ook worden schrijfopdrachten gegeven en wordt het werken met bijvoorbeeld spraakherkenning uitgeprobeerd
  • Maak gebruik van expertise van lotgenoten, die al verder in de studie zijn
  • Gebruik van een studiemaatje, die werk nakijkt en met je bespreekt

Gepubliceerd door  Dienst Studentenzaken 22 april 2015