Hogeschool van Amsterdam

Kenniscentrum Techniek

Welke maatregelen helpen Amsterdam bij het veranderende klimaat?

HvA onderzoekers over slimme duurzame oplossingen

8 mrt 2019 13:15 | Urban Technology

Op zondag 10 maart was de klimaatmars in Amsterdam. Organisatoren en deelnemers roepen de regering op te kiezen voor echte oplossingen. Bij de Hogeschool van Amsterdam (HvA) doen onderzoekers praktijkgericht onderzoek naar onderwerpen rondom het klimaat. Vier onderzoekers vertellen welke maatregelen ertoe doen.

affiche klimaatmars 10 maart

Maak technologische innovaties ook aantrekkelijk

‘Energie Innovatie is nog bijna altijd gedreven door technologische mogelijkheden’, zegt Renee Heller, hoofddocent Sustainable Energy Systems aan de opleiding Engineerging en het onderzoeksprogramma Urban Technology van de Hogeschool van Amsterdam. ‘Dat levert belangrijke oplossingen op en die kunnen we nu al toepassen. Maar daarmee zijn we er niet. Nu vinden mensen producten voor duurzame energie vaak nog lelijk, moeilijk in gebruik, of er is te weinig keuze in design. Door na te denken over aantrekkelijke alternatieven stimuleren we dat mensen kiezen voor duurzame opties.’

‘Zonnepanelen worden nu bijvoorbeeld niet op gevels toegepast omdat consumenten en architecten de standaard zwarte of blauwe panelen lelijk een saai vinden. Terwijl gevels wel veel energie op kunnen leveren. De zonnepanelen van het project Dutch Solar Design laten zien hoe het ook kan. Tijdens dit project ontwikkelden we gevelelementen die zonlicht omzetten in duurzame energie. De zonnepanelen zijn er in verschillende formaten en hebben kleurenpatronen. Tijdens de Dutch Design Week 2018 reageerden zowel consumenten als architecten heel enthousiast.’

meisje in stadstuin

Een composteerbak levert waardevolle compost op voor stadstuinen.

zonnepaneel

Zonnepaneel van samenwerkingsverband Dutch Solar Design


Zet in op meer groen en minder stenen

‘2018 was een hete zomer en daar gaan we er meer van krijgen. Hitte zorgt voor de nodige problemen. Mensen kunnen niet goed slapen, door de hete zon is het niet prettig op straat te zijn, bruggen zetten uit, blauwalg neemt toe.’ Aan het woord is Ronald Loeve, docent en onderzoeker aan de Hogeschool van Amsterdam en onderzoeksprogramma Urban Technology.

‘Wat helpt is meer groen en minder stenen en asfalt. Vooral bomen zijn belangrijk voor het bestrijden van hitte. Uit metingen blijkt dat schaduw de gevoelstemperatuur flink kan verlagen, tot wel 22 graden koeler. In de winter zijn de bomen kaal en laten ze het licht juist door, wel zo prettig tijdens onze donkere dagen. De baten van groen zijn gigantisch, en de kosten vallen mee. Met het onderzoeksteam hebben we uitgerekend dat groene en klimaatbestendige inrichting van de openbare ruimte niet duurder hoeft te zijn dan een reguliere inrichting en onderhoud aan een straat. Doen dus!’

Vraag eens om een schone taxi

De luchtkwaliteit in de stad verbetert als er meer elektrisch vervoer komt en minder diesels. ‘We hebben onderzocht welke mix van financiële en technologische maatregelen helpen om taxichauffeurs te laten kiezen voor schone voertuigen’, vertelt Milan Tamis, onderzoeker aan de Hogeschool van Amsterdam en onderzoeksprogramma Urban Technology.

‘De gemeente doet al veel en zet nu in op een betere laadinfrastructuur met meer laders en vooral ook snelladers. Ook zijn er twee standplaatsen waar alleen schone voertuigen mogen staan: bij het Centraal station en het Leidseplein. Gedegen informatie ontkracht broodje-aapverhalen en voorziet chauffeurs van concrete en betrouwbare keuze informatie. Amsterdammers en bezoeker kunnen zelf echter ook wat doen! Heb je een taxi nodig, ga dan naar één van de twee ‘schone taxistandplaatsen’. Een klantenkring die bewust kiest voor schoon vervoer kan een belangrijke stimulans zijn voor chauffeurs om over te stappen naar een ‘groen’ voertuig.’

Kijk anders naar ons afval

‘In ons afval zitten veel materialen die we kunnen hergebruiken. Daar maken we nog weinig gebruik van. Bij de HvA doen we onderzoek naar deze reststromen en hoe we deze kunnen benutten als ‘nieuwe’ grondstof’, vertelt Inge Oskam, lector Circulair ontwerpen en ondernemen. ‘Ons groente- en fruitafval bijvoorbeeld, wordt nu verbrand terwijl daar waardevolle stoffen in zitten. In sommige wijken staan wormencomposteerbakken. Hier kunnen mensen hun groente- en fruitafval kwijt waarna de wormen het omzetten in compost voor plantenbakken of buurttuinen. Mooie bijkomstigheid is dat wijken opbloeien van zulke initiatieven. Buren spreken elkaar bij de composteerbak. Bij de HvA onderzoeken we hoe je zulke opbrengsten meetbaar maakt en welke oplossingen het beste werken.’ 

‘Belangrijk voor gemeenten is om zichtbaar te maken wat zij doen met gescheiden ingezameld afval. Mensen doen er moeite voor en het motiveert enorm als ze zien wat het oplevert. Zo onderzoeken we hoe we met digitale productieprocessen nieuwe producten kunnen maken van afvalhout zoals oude kasten, vloerdelen en pallets. Door bewoners te betrekken bij het ontwerpen van producten voor de wijk bekijken we of zij hierdoor bereid zijn hun afvalhout meer gescheiden aan te bieden.’