Hogeschool van Amsterdam

BOOT

Amsterdam Leeft!: Segregatie in Amsterdam

16 dec 2013 15:01 | BOOT

In Amsterdam voltrekt zich een sociale en ruimtelijke tweedeling. Je hebt de populaire wijken en de minder populaire wijken, witte en zwarte scholen. Hoe groot is dit probleem? En kunnen we eigenlijk wel van een probleem spreken? In de tweede aflevering van Amsterdam Leeft! feiten en ervaringen over segregatie in Amsterdam.

 

De drie gasten in deze uitzending waren Lex Veldboer, socioloog en wetenschapper aan de UvA, Lotje Cohen, onderzoeker bij de dienst Onderzoek en Statistiek van de gemeente Amsterdam en Mano Bouzamour, schrijver van het boek De belofte van Pisa wat gaat over zijn jeugd in de Diamantbuurt in Amsterdam. Samen met presentatoren Martje van Ankeren (HvA) en Daan van den Wijngaard (Amsterdam FM), Bestuurskundestudenten van de HvA en nieuwsgierige bezoekers ontstond wederom een levendig gesprek over dit complexe grootstedelijk vraagstuk.

Want hoeveel mensen wonen er nu eigenlijk 'ongelijk verdeeld' over deze stad? Volgens wetenschapper Veldboer is dat nog niet zo makkelijk te meten. "Er zijn zeker verschijnselen van segregatie in Amsterdam, maar vergeleken met het buitenland valt het allemaal mee hier. Buitenlandse studenten schrikken niet van onze cijfers. Hun reactie is veelal where's the booze, the guns, the shootings? Ze lachen er een beetje om. Segregatie is een gematigd probleem in Amsterdam. Er bestaat een angstbeeld rondom de verschillen tussen de binnenste ring en daar buiten, de hoogopgeleiden versus de lage, maar dit beeld klopt niet. Nog niet tenminste. Als de markt het voor het zeggen krijgt, wat een wens is van het kabinet, krijg je zeker een sterkere uitsortering." Onderzoeker Cohen kan dit beamen. Onlangs publiceerde zij twee onderzoeken over segregatie in het onderwijs en daar zijn de cijfers wat problematischer. Cohen: "Als we scholen hier indelen naar de sociaal economische achtergrond van de leerlingen zien we veel scholen met hoge concentraties van hoge sociaal economische statussen of juist weer veel lage, terwijl het in de buurt dan wel redelijk gemengd is. Kinderen op een zwarte basisschool hebben daarnaast veel kans om op een zwarte middelbare school te komen en voor blanken geldt hetzelfde. Docenten zouden hier, vind ik, een veel sterkere rol in moeten spelen. Net als de ouders."

'Je bent een soort kameleon die zich van de ene wereld naar de andere verplaatst'

 

Bouzamour was de enige Marokkaan op een blanke school en dat was niet altijd even makkelijk weet hij te vertellen. "Het duurde even voordat ik kon aarden en het sociale spelletje doorhad. Ik stond het ene moment injoggingpak met vrienden op straat te hangen en het andere op een tuinfeestje op de Cornelis Schuyt. Je bent een soort kameleon die zich van de ene wereld naar de andere verplaatst. Dat voorbeeld van Cohen herken ik wel. Zo kreeg ik VMBO-advies van mijn lerares, terwijl ik wist dat ik meer in mijn mars had. Ik heb keihard gewerkt en bij de Cito-toets kwam er VWO advies uit. Daarom kon ik naar Het Lyceum."

Volgens Veldboer spreek je bij segregatie van een probleem als blijkt dat in een gesegregeerd gebied wonen een handicap is. Als je hierdoor minder kans hebt op een baan of goed onderwijs. "In Nederland is dit in mindere mate gevonden. Het leidt hier niet tot een harde achterstand, maar wel tot dat je minder goed weet hoe het hoort omdat je minder in contact bent met de hoofdstroom in de samenleving. Zo zie je bijvoorbeeld hoe meer gesegregeerd een etnische groep woont, hoe conservatiever ze denken over de positie van de vrouw of over homo's. Daarom is het zo belangrijk om ook eens buiten de wijk te komen."

Door het boek wat hij geschreven heeft over zijn jeugd, hoeft Bouzamour tegenwoordig niet meer te kiezen tussen twee leefwerelden. Zijn familie en Marokkaanse vrienden willen hem niet meer spreken, want volgens hen is hij hiermee het verkeerde pad opgegaan. Bouzamour: "Het is heftig en ik vind het erg dat ik als het ware uit de gemeenschap ben gezet, maar ik laat het mijn leven niet beïnvloeden. Ik sta achter mijn boek en mijn keuzes. Mijn oudere broer steunt en stimuleert mij wel. Vroeger nam hij mij al overal mee naar toe en hij is het geweest die mijn ogen heeft geopend. Zo heb ik gevochten voor het Lyceum en heb ik altijd mijn eigen plan getrokken. Het is zoals Veldboer zegt, laat het geen handicap zijn, maar ga die wijk uit. Daar valt zoveel te leren."

Meer horen? Luister hier naar de uitzending van Amsterdam Leeft!

 

Hoe veilig is Amsterdam? En hoe ervaren bewoners die veiligheid? Luister op dinsdag 24 december tussen 18.00 en 19.00 uur naar Amsterdam Leeft! met onder andere Marjolein Moorman (fractievoorzitter PvdA en woordvoerder Openbare Orde, Veiligheid en Juridische Zaken) en Bart de Koning(onderzoeks­journalist en schrijver van De Veiligheidsmythe).