Hogeschool van Amsterdam

Amsterdams Kenniscentrum voor Maatschappelijke Innovatie

Toename schuldenproblematiek door onverantwoord financieel gedrag

11 nov 2013 12:11 | AKMI

Wekelijks verschijnen er berichten in de media over de groeiende schuldenproblematiek onder Nederlandse huishoudens. Het aantal mensen met problematische schulden is de afgelopen jaren fors gestegen, hetgeen zich onder andere vertaalt in een toenemend beroep op schulddienstverlening.

De aanhoudende economische crisis speelt zeker een rol in de toename en verbreding van de schuldenproblematiek, maar steeds meer wordt binnen de schulddienstverlening onderkend dat onverantwoord financieel gedrag en gebrekkige financiële vaardigheden een belangrijke oorzaak zijn voor het ontstaan van schulden. Eén van de middelen die door organisaties voor schulddienstverlening worden ingezet zijn budgetcursussen. Deze cursussen maken onderdeel uit van een breed spectrum aan interventies die onder het begrip financiële educatie vallen en gericht zijn op het bevorderen van de financiële zelfredzaamheid van burgers.

Onderzoek naar motivatie en effectiviteit

In het RAAK-publiek project ' Sturen op motivatie. Naar effectievere vormen van financiële educatie " wordt onderzocht hoe deze cursussen beter kunnen worden ingericht zodat cliënten gemotiveerd zijn om deel te nemen aan een cursus, om de cursus af te ronden en om de nieuwe vaardigheden en inzichten ook daadwerkelijk toe te passen in het leven van alledag. Naast een literatuurverkenning naar motivatie en gedragsverandering bij financiële educatie, worden in drie proeftuinen praktijkinterventies ontwikkeld en geïmplementeerd en vervolgens onderzocht op hun effectiviteit. De HvA werkt in dit project samen met HVO Querido (doelgroep dak- en thuislozen), MEEAZ (doelgroep licht verstandelijk beperkten) en Puur Zuid (hulpverlening in een gedwongen setting).

Aandacht en keuzevrijheid

Uit het literatuuronderzoek komen een aantal aspecten naar voren die kunnen bijdragen aan effectievere interventies:

  • Aandacht voor meer en eerder persoonlijk contact tussen professional en cliënt in de voorfase van de training zodat gebouwd kan worden aan een goede relatie (vertrouwen / goede werkalliantie);
  • Het bieden van (meer) keuzevrijheid in het aanbod van onderwerpen in de training zodat dit beter aansluit bij behoeften;
  • Beter zicht op motivatie en vaardigheden van de cliënt om daar de interventie op af te kunnen stemmen en maatwerk te kunnen bieden;
  • Aandacht voor communicatieve vaardigheden van de professional, met name rond gericht motiveren van cliënten in verschillende stadia van gedragsverandering

Deze - en andere - inzichten worden meegenomen in de te ontwikkelen praktijkinterventies.

Publicatie

De uitkomsten van het literatuuronderzoek staan beschreven in onderstaande publicatie.

Witte, L., R. van der Weijden, R. van Dam & J. Klaver (2013). Gemotiveerd deelnemen aan budgettrainingen. Een literatuurverkenning naar de rol van motivatie bij financiële educatie. Uitgave: Hogeschool van Amsterdam.

Contact

Neem voor meer informatie contact op met Jeanine Klaver, j.klaver@hva.nl