Hogeschool van Amsterdam

Amsterdams Kenniscentrum voor Maatschappelijke Innovatie

Het kan écht makkelijker!

Congres

Het Lectoraat Armoede Interventies van de Hogeschool van Amsterdam organiseerde ook dit jaar weer hét congres over armoede en schulden. Onder de titel ‘Het kan écht makkelijker!’ gingen hulpverleners, onderzoekers en vertegenwoordigers van de overheid en bedrijfsleven met elkaar in gesprek over een effectiever armoedebeleid. Het congres werd financieel mede mogelijk gemaakt door Stichting van Schulden naar Kansen en het Oranje Fonds.

Foto: flickr.com - Olga Berrios

 

Hoe kan het makkelijker?

Tijdens het congres draaide het om effectiever armoedebeleid. Kunnen we de complexiteit verminderen door de inzet van innovatieve dienstverlening? Hoe maken we de systeemwereld in de praktijk eenvoudiger? Wat zijn goede voorbeelden en wat kunnen we hiervan leren?

Inspirerende sprekers

De volgende sprekers waren aanwezig:

  • Reinier van Zutphen de Nationale Ombudsman, over de problemen waar burgers met (problematische) schulden tegenaan lopen bij de overheid;
  • Marjolein Moorman Amsterdamse wethouder, over haar plannen om het Amsterdammers met schulden makkelijker te maken en hoe hulp effectiever wordt;
  • Anna Noyons van INK., over haar ervaringen met innovatie en design.


Film het kan écht makkelijker!

Impressie van het congres op donderdag 8 november 2018

Interactieve workshops

Naast de plenaire sessies kon u één van de interactieve workshops volgen waarin we aan de slag gingen met de uitdagingen en kansen van de schuldenaanpak.

Beschikbaar gestelde presentaties en workshops

Hieronder vindt u de beschikbaar gestelde pdf's van de presentaties en workshops

Presentaties

Innovatieve dienstverlening - Daan Hoefsmit
Naar een burgerlijke overheid - Anna Noyons
Van Schulden naar Kansen - Miranda Visser- de Boer

Webcolleges

Opening - Roeland van Geuns en Marie-Louise Voors
Schuldhulpverlening, de bureaucratie voorbij - Reinier van Zutphen
Innovatieve dienstverlening - Daan Hoefsmit
'We vergeten vaak dat het mensen zijn' - Marjolein Moorman
Naar een burgerlijke overheid - Anna Noyons
Van Schulden naar Kansen - Miranda Visser- de Boer

Workshops-powerpoints

1.   Sociaal Hospitaal
2.   Schaarste, schulden en gedrag: inzichten uit de wetenschap en praktijkexperimenten
3.   Saneren aan de voorkant: een versneld traject
4.   Van Overleven naar Leven
5.   Ondersteuning
6.   Stichting voor elkaar Zwolle: de kracht van samen!
8.   Colours of impact
9.   Raad is Daad
10. Methode Euro-Wijzer, VluchtelingenWerk Nederland
11. Talentcoach: LEF op de arbeidsmarkt
12. Een budgettraining voor mensen met een LVB: hoe financieel zelfredzaam zijn zij na de training?

 

Programma (klik hier voor downloadversie)

08:45 - 09:15 Ontvangst en registratie

Plenair

 
09:15 - 09:40 Opening - Roeland van Geuns, lector Armoede Interventies & Marie-Louise Voors
09:40 - 10:25 Reinier van Zutphen - Schuldhulpverlening, de bureaucratie voorbij
10:25 - 10:55 Innovatieve dienstverlening - Daan Hoefsmit
10:55 - 11.00 Collecte - Stichting Weekje Weg
11:00 - 11.30 Pauze
11:30 - 12:00 'We vergeten vaak dat het mensen zijn' - Marjolein Moorman
12:00 - 12:30 Naar een burgerlijke overheid - Anna Noyons
12:30 - 13:30 Lunch

Workshops

 
13:30 - 15:30 Workshops (zie toelichting hieronder)

Plenair

 
15:40 - 15:45 Energizer
15:45 - 16:15 Geen woorden maar daden - Maaike de Pijper en Derk Tetteroo
16:15 - 16:45 Miranda Visser-de Boer - Van Schulden Naar Kansen: resultaten en inzichten tot nu toe
16:45 - 16:55 Verrassing
16:55 - 17:00 Afsluiting
17:00 - 18:00 Borrel: Nationale-Nederlanden biedt een feestelijke borrel aan vanwege het 10-jarig bestaan van Stichting van Schulden naar Kansen

 

In Nederland wonen ongeveer 100.000 gezinnen met meer problemen dan ze kunnen tellen. Passende hulp organiseren is niet eenvoudig. Vaak moeten betrokken professionals bureaucratie bedwingen om pas daarna te kunnen doen wat nodig is. Dat is niet alleen onzeker, maar kost de gezinnen veel stress en de professionals veel tijd. Het Sociaal Hospitaal zorgt ervoor dat de kwetsbaarste huishoudens in Den Haag zo snel mogelijk weer bestaanszekerheid ervaren.

In een 'Health Impact Bond' (HIB) stelt Zorgverzekeraar CZ 'bureaucratie-vrij geld' beschikbaar. Daarmee kunnen wij beter en goedkoper maatwerk realiseren achter 150 Haagse voordeuren. 

In deze workshop vertelden we je meer over onze methode, hoe je maatwerk kan legitimeren en ga je zelf met een casus aan de slag. 

Workshopleiders: Nienke Schlette (Instituut voor Publieke Waarden) en Manuel van der Hoek (CZ)

Hoe verschilt het gedrag van mensen die te weinig geld hebben om goed rond te kunnen komen van het gedrag van anderen? Nieuwe wetenschappelijke inzichten bieden handvatten om gedrag van schuldenaren beter te begrijpen en hier beter mee om te gaan.

In deze workshop boden wij een crash cursus ‘schaarste theorie’ en gingen we in op praktijkexperimenten waarbij deze inzichten ingezet worden. 

Workshopleider: Minou van der Werf (Nibud) en Hanneke Goosen (Hogeschool van Amsterdam, lectoraat Armoede Interventies)

De eerste fase van een schulphulptraject, van de aanmelding tot het indienen van de aanvraag, heeft gemiddeld een lange doorlooptijd. ‘Trage hulpverlening’ verlaagt dikwijls de motivatie van de klant, en kan zo uitval in de hand werken.
Hoe houden we de klant beter vast? Hoe geven we hem of haar het gevoel dat er direct actie wordt ondernomen om de geldzorgen op te lossen?

In deze workshop kwamen schuldhulpverleners en een deelnemer aan het woord over ‘Saneren aan de voorkant’. Een project waarin 30 klanten in een versneld traject richting sanering zijn geleid, met de afspraak dat er na de sanering gewerkt wordt aan het aanleren van vaardigheden om te komen tot duurzame financiële zelfredzaamheid. Wat zijn de ervaringen van de deelnemers en uitvoerders? Welke lessen kunnen we hieruit trekken? En hoe kunnen we mogelijk de methodiek hierop aanpassen? 

Workshopleiders: Agnes van den Bosch-Hoefman en Marjolijn Schilperoort (Centram), 
Jort van Hoogstraaten (SEZO)
 

Hoe win je het vertrouwen van gezinnen met financiële problemen die het gevoel hebben keer op keer teleurgesteld te worden door hulpverleners? Of die zelfs nog nooit hulp hebben durven vragen? In het project Van Overleven Naar Leven probeert maatschappelijk dienstverlener SEZO dit voor elkaar te krijgen in de Lodewijk van Deysselbuurt in Geuzenveld, Amsterdam. Dit doen wij onder meer door:

  • De inzet van hulpverleningskoppels van ervaringsdeskundigen en veldwerkers;
  • Een nauwe samenwerking met het kinddomein (o.a. kinderopvang, spelinloop, voorscholen, basisscholen, consultatiebureaus);
  • Ruimte om te kiezen voor een onconventionele aanpak;
  • Meer tijd per gezin;
  • En samenwerking met de wetenschap (HvA) om input van state-of-the-art inzichten te bevorderen.

Het doel was vanaf het begin duidelijk: een aanpak ontwikkelen die de gezinnen beter bereikt en beter ondersteunt, de financiële situatie verbetert en die een structurele samenwerkingsvorm tussen het kinddomein en het domein van de armoedebestrijding creëert. Maar de aanpak is nog volop in ontwikkeling.

Tijdens deze workshop vertelden we je over de uitdagingen die we zijn tegengekomen en de oplossingen die we daarbij hebben gekozen. Je werd ook uitgenodigd om mee te denken over de uitdagingen waar we op dit moment voor staan.

Workshopleiders: Marlijn Oosterhof, Rachid Dreischor en Nathalie Duijster (SEZO)

Een op de vijf huishoudens heeft risicovolle of problematische schulden. Meer dan een miljoen huishoudens zijn onzichtbare schuldenaars; zij maken geen gebruik van schuldhulpverlening.

Hoe vinden we de mensen met dreigende problematische schulden en hoe kunnen we hen ondersteunen zodat erger wordt voorkomen? Het antwoord van Meldpunt EMMA (Eerder Melden, Minder Achterstanden) op deze vraag is samenwerking. Samenwerking tussen schuldeisers, gemeente, formele en informele hulp- en dienstverlening.

In deze workshop lichtten we de aanpak toe en gingen we aan de slag met de verschillende invalshoeken. 

Workshopleiders: Mariska Overgaag en Joyce Davidse (Kwadraad)

Opgeleide vrijwilligers (maatjes) ondersteunen stadsgenoten die vastgelopen zijn of in de problemen dreigen te raken op het gebied van onder andere financiën, werk(loosheid) en/of integratie. Zij trekken korte of langere tijd met iemand op, met het doel dat hij/zij weer perspectief heeft en zelfstandig verder kan.

De stichting stimuleert en faciliteert daarnaast de samenwerking tussen kerken, gemeenten, bedrijven en (sociale) partners. We zoeken naar een duurzame aanpak om Zwollenaren met (dreigende) problemen op bovengenoemde terreinen perspectief te bieden.
In deze workshop hoorde je meer over onze aanpak en gingen we met elkaar aan de slag om tot een concept ketenaanpak te komen.

Als voorbereiding op de workshop

Probeer je in te beelden dat jij de burger bent met een financieel probleem. Gebruik je fantasie, puzzel en bedenk hoe de hulpverlening er voor de burger uit moet zien!

Workshopleiders:  Martin Suithoff en Henk Woertink (Voor Elkaar Zwolle)

Avance Impact en het Impact Centre Erasmus gaven samen een workshop over Theory of Change: wat is een verandertheorie, hoe kan het je helpen en waarom gebruiken veel organisaties en fondsen dit model om hun impact te meten?

En natuurlijk maakte je een start met het opstellen van je eigen Theory of Change - het unieke impactverhaal van jouw organisatie, interventie of beleid en de basis van elk impactonderzoek.

Workshopleiders: Lizzy Eilbracht en Carly Relou (Avance Impact)

Financieel Fit aan de slag met je Talent is bedoeld voor vrouwen en mannen die schulden hebben of die hierin dreigen te raken.
In 8 workshops leren ze hoe ze zelfstandig een gezonde financiële huishouding voeren én gaan ze aan de slag met hun talenten. Ze zullen ontdekken wie ze zijn, waar ze voor staan in het leven én wat ze kunnen en graag willen. Ze leren keuzes te maken vanuit het hart en zetten zo stappen richting (economische) zelfstandigheid.

In deze workshop werd uitgebreid ingegaan op onze ‘Colours of Impact’. Waar staan wij voor? En wat leveren onze workshops voor de deelnemers op? In een interactieve sessie behandelden we samen met een deelnemer deze vragen en meer!

Workshopleiders: Cynthia Valkenhoff en Marit van Hunen (Stichting Colours of Impact)

Stichting Raad is Daad helpt kwetsbare bewoners met een migratie-achtergrond uit Nieuw-West, Amsterdam, om schulden te voorkomen en op te lossen. Wij organiseren twee keer per week een mobiel spreekuur waarin bewoners worden geholpen bij financiële vraagstukken.

Daarnaast organiseren wij trainingen waarin bewoners leren om beter inzicht te krijgen in hun financiën. De spreekuren en trainingen in de wijk bevorderen de maatschappelijke ontwikkeling van kwetsbare burgers: gezinnen, ouderen of alleenstaanden met een laag inkomen die ondanks alle beschikbare voorzieningen nog altijd moeilijk rond kunnen komen en daardoor onvoldoende sociaal verbonden zijn in de samenleving. Wij werken samen met vrijwilligers die ook ervaringsdeskundig zijn.

In de workshop hebben we onze werkwijze toegelicht en zijn we samen in gesprek gegaan over wat we van elkaar kunnen leren.

Workshopleiders: Özlem Bayar (Stichting Raad is Daad)

Financiën op orde hebben is essentieel voor een goede start in Nederland. Vluchtelingen behoren tot de risicogroep die in schulden terecht kan komen. VluchtelingenWerk wil dit voorkomen. Immers, een gezonde financiële situatie is onmisbaar voor een goede integratie.

VluchtelingenWerk heeft daarom samen met Nibud de cursus ‘Omgaan met geld in Nederland‘ ontwikkeld. Het doel van de cursus is dat de vluchteling zelf financieel redzaam wordt. De methode Euro-Wijzer houdt er rekening mee dat sommige vluchtelingen de Nederlandse taal nog niet volledig beheersen en ondervangt dit door middel van speciale oefeningen, de inzet van een tolk en vertalingen van teksten.

In de workshop kregen we een kijkje in de keuken over de methode Euro-Wijzer over zowel de cursus als de individuele begeleiding van de vluchteling door een coach van VluchtelingenWerk.

Workshopleider: Lenie van Goor (VluchtelingenWerk)

Weer aan het werk gaan als je een lange tijd werkloos bent geweest is een spannende stap. Talentcoach heeft een aanpak ontwikkeld om mensen hierbij te helpen: LEF op de arbeidsmarkt. Het is een succesvol programma dat we graag willen delen met anderen. Wat zijn onze succesfactoren? Wat zijn de ‘geheime’ ingrediënten?

In deze workshop deelden wij onze geheimen en gingen we ook dieper in op één van de belangrijkste succesfactoren. Jullie konden zelf leren en ervaren hoe het werkt. Lekker praktisch, want daar houden wij van. Het leuke van onze werkwijze is dat niet alleen de doelgroep maar ook het bedrijfsleven hiervan leert en profiteert.

Workshopleiders: Mariska Komproe en Liesbeth Groen-Gitz (Talentcoach)

Deze workshop ging in op mensen met een licht verstandelijke beperking (LVB) en schulden. Onder andere werden de resultaten van een onderzoek naar de budgettraining Grip op je Knip van MEE voor mensen met een LVB besproken.

Doel van de training is de deelnemers vaardigheden aan te leren die zij kunnen inzetten om hun eigen financiële administratie duurzaam en zelfstandig - naar vermogen - op orde te krijgen en te houden. Daarnaast leren de deelnemers waar zij in hun directe omgeving naar toe kunnen gaan als zij ondersteuning nodig hebben. Wat zijn de effecten van de budgettraining? Is er sprake is van een toename van kennis en vaardigheden na deelname?

Ook werd in de workshop in gegaan op de relatie tussen mensen met een LVB en schulden. Hoe herken je deze groep? Hoe kan je hier als professional rekening mee houden in bijvoorbeeld de communicatie? Het lectoraat Armoede Interventies heeft voor verschillende beroepsgroepen handreikingen ontwikkeld, met subsidie van het Ministerie van SZW, om deze groep eerder te herkennen en beter te begeleiden. Uit deze handreikingen werden verschillende tips besproken.

Workshopleider: Rosine van Dam (Hogeschool van Amsterdam, lectoraat Armoede Interventies)
 

Plenair middagprogramma

Maaike de Pijper en Derk Tetteroo van Bureau Frontlijn, over hoe zij huishoudens met veel problemen in Rotterdam concreet helpen. 

Miranda Visser-de Boer licht de eerste resultaten van het programma van de Stichting van Schulden naar Kansen toe. 

We sloten af met een leuke verrassing!

De dagvoorzitter iwa Marie-Louise Voors, voormalig directeur van Delta Lloyd Foundation en nog steeds actief betrokken bij de Schuldeiserscoalitie.

 

Gepubliceerd door  AKMI 10 december 2018